შემოსავლების სამსახურის უფროსის ბრძანება №1205 2011 წლის 22 მარტი ქ. თბილისი

„გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ“ მეთოდური მითითების დამტკიცების თაობაზე

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-2 მუხლის მე-5 ნაწილის საფუძველზე, ვბრძანებ:
1. დამტკიცდეს ,,გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ” მეთოდური მითითება” თანდართულ დანართებთან ერთად.
2. ძალადაკარგულად გამოცხადდეს ,,გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ” შემოსავლების სამსახურის 2010 წლის 31 მარტის №2795 ბრძანება.
3. ეს ბრძანება ამოქმედდეს ხელმოწერისთანავე.
ჯ. ებანოიძე

 
მეთოდური მითითება

გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ

    მუხლი 1. ზოგადი დებულებანი
1. წარმოდგენილი მეთოდური მითითება ადგენს გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათებში საგადასახადო ვალდებულებების აღრიცხვისა და ასახვის წესების ოპერაციების ერთობლიობას, რომელიც გადასახადის გადამხდელის ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების განხორციელებასთან არის დაკავშირებული.
 2. გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათი (შემდგომში – ბარათი) არის საგადასახადო ორგანოს პირველადი აღრიცხვის საბუთი, რომელშიც აისახება გადამხდელის მიერ დეკლარირებული და გადახდილი თანხები, აგრეთვე საგადასახადო და სხვა უფლებამოსილი ორგანოების მიერ საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული გადასახდელად დარიცხული ან შემცირებული თანხები, ზედმეტად გადახდილი, უკან დაბრუნებული ან სხვა გადასახადების გადახდის ანგარიშებში გადატანილი თანხები, ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანებები, საგადასახადო სანქციები (ჯარიმები და საურავები), ნულოვანი განაკვეთით დასაბეგრი ოპერაციები, სასაქონლო დეკლარირების განხორციელების დროს გადახდილი ექსპორტის და იმპორტის გადასახდელის თანხები.
 3. ბარათის წარმოება გულისხმობს ბარათების გახსნის, მასში მონაცემების შეტანის, ბარათების გაერთიანების/გაყოფის, გადაცემის და დახურვის პროცედურებს.
 4. ბარათის წარმოებას ახორციელებენ საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მისი მოადგილის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით განსაზღვრული უფლებამოსილი პირები.
 5. ბიუჯეტის შემოსულობების აღრიცხვა წარმოებს საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დამტკიცებული ბიუჯეტის შემოსულობების კლასიფიკაციის თანახმად.
6. საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს ცენტრალურ სერვერზე ხდება გადასახადის გადამხდელთა შესახებ არსებული საგადასახადო მონაცემთა ბაზის დაარქივება.
7. ბარათის კომპიუტერიზებული დამუშავების დროს პროგრამულად უზრუნველყოფილია მონაცემთა ბაზასთან დაშვების უფლების მქონე მომხმარებელთა განსაზღვრა, მათი შემოწმება და იდენტიფიცირება სისტემაში ყოველი შესვლის დროს. საგადასახადო საიდუმლოების შემცველ ინფორმაციასთან დაშვება შესაძლებელია მხოლოდ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად.
 8. ცნობები გადასახადის გადამხდელის შესახებ მისი საგადასახადო რეგისტრაციაზე (აღრიცხვაზე) აყვანის მომენტიდან, გარდა გადასახადის გადამხდელის სტატუსისა, სახელწოდებისა, მისამართისა, საიდენტიფიკაციო ნომრისა და მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრირებული საჯარო ინფორმაციისა, ითვლება საგადასახადო საიდუმლოებად (მათ შორის, პირის მიერ წინასწარი გადაწყვეტილების მოთხოვნაში წარმოდგენილი ინფორმაცია).
9. საგადასახადო ორგანოები, მათი თანამშრომლები, მოწვეული სპეციალისტები ან/და ექსპერტები ვალდებულნი არიან დაიცვან სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულების დროს გადამხდელთა შესახებ მიღებული ინფორმაციის საიდუმლოება, არ გამოიყენონ ის პირადი მიზნებისათვის და არ გადასცენ სხვა პირს.
 10. ცალკეული გადასახადის გადამხდელის შესახებ იდენტიფიცირებული ინფორმაცია (ბარათების ამონაბეჭდები, ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტი და სხვა), საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის მიერ შესაძლებელია გადაეცეს მხოლოდ შემდეგ პირებს:
 ა) საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სისტემის თანამშრომლებს და საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს წევრებს – მათ მიერ სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულების მიზნით;
 ბ) სამართალდამცავ ორგანოებს – ინფორმაცია იმ პირთა შესახებ, რომელთა მიმართაც მიმდინარეობს სისხლისსამართლებრივი დევნა;
 გ) სასამართლოს – გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო ვალდებულებების ან პასუხისმგებლობის განსაზღვრის მიზნით სასამართლოს წარმოებაში არსებულ საქმესთან დაკავშირებით;
 დ) სხვა სახელმწიფოების საგადასახადო ორგანოებს – საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებათა შესაბამისად;
 ე) აღმასრულებელს – ,,სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ” საქართველოს კანონით გათვალისწინებული გადაწყვეტილებების აღსრულების პროცესში;
 ვ) საქართველოს სტატისტიკის ეროვნულ სამსახურს (საქსტატს) – საქართველოს მთავრობის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად;
 ზ) საქართველოს კონტროლის პალატას – მოსამართლის ბრძანების საფუძველზე, ,,საქართველოს კონტროლის პალატის შესახებ” საქართველოს კანონით დადგენილი უფლებამოსილების განხორციელების მიზნით.
 11. პირს, რომელმაც მიიღო ამ მუხლის მე-11 პუნქტით განსაზღვრული ინფორმაცია ვალდებულია მისი ამსახველი დოკუმენტები დაუბრუნოს საგადასახადო ორგანოს, გარდა ხსენებული პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
 12. გადასახადის გადამხდელის შესახებ საიდუმლოების შემცველი ინფორმაცია შეიძლება გადაეცეს სხვა პირს, თუ ამის შესახებ არსებობს გადასახადის გადამხდელის წერილობითი ნებართვა, ხოლო გადასახადის გადამხდელის მიერ თავისი საგადასახადო ინფორმაციის საჯაროდ, მასობრივ საინფორმაციო საშუალებებში გამოქვეყნება ან/და გავრცელება ჩაითვლება ამ გადასახადის გადამხდელის ნებართვად აღნიშნული საგადასახადო ინფორმაციის ფარგლებში საგადასახადო ორგანოების მიერ მესამე პირისათვის ინფორმაციის გადაცემაზე.
    მუხლი 2. ბარათების გახსნის წესი
1. გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო ვალდებულების შესრულების აღრიცხვის მიზნით საგადასახადო ორგანოებში იხსნება ბარათი (დანართი №1).
2. ბარათის გახსნის, წარმოების, გადაცემის და დახურვის საფუძველს წარმოადგენს გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო რეგისტრაციის (აღრიცხვის) მონაცემები.
3. ბარათი იხსნება პროგრამულად ყველა პირისათვის მათზე საიდენტიფიკაციო ნომრის მინიჭებისთანავე.
4. ბარათი იხსნება – იურიდიული პირებისათვის, ფიზიკური პირებისათვის, ინდივიდუალური მეწარმეებისათვის, არარეზიდენტ იურიდიულ პირებისათვის, რომლებიც საქართველოში საქმიანობენ მუდმივი დაწესებულებების მეშვეობით, წარმომადგენლობებისათვის, აგრეთვე საგადასახადო აგენტებისათვის, რომლებიც საქმიანობენ საქართველოს საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესით. კერძოდ, ადგილმდებარეობის გათვალისწინებით ბარათები იხსნება:
ა) იურიდიული პირისათვის:
ა.ა) ადგილსამყოფლის ან საქმიანობის განხორციელების ადგილის მიხედვით;
ა.ბ) დაბეგვრის ობიექტის ადგილსამყოფლის ან/და დაბეგვრასთან დაკავშირებული ობიექტის მიხედვით;
 ა.გ) რეზიდენტი ბანკის ადგილსამყოფლის მიხედვით;
 ბ) ფიზიკური პირისათვის:
 ბ.ა) რეზიდენტი ფიზიკური პირისათვის, მათ შორის ინდივიდუალური საწარმოსათვის, ამ პირის საცხოვრებელი ან საქმიანობის განხორციელების ადგილის მიხედვით;
 ბ.ბ) დაბეგვრის ობიექტის ადგილსამყოფლის ან/და დაბეგვრასთან დაკავშირებული ობიექტის მიხედვით;
გ) არარეზიდენტი პირისათვის:
 გ.ა) არარეზიდენტი ფიზიკური პირისათვის, რომლებიც ახორციელებენ ეკონომიკურ საქმიანობას საქართველოში მუდმივი დაწესებულების მეშვეობით – მათი ჩამოსვლის ადგილის მიხედვით;
 გ.ბ) არარეზიდენტი პირის დაბეგვრის ობიექტის ადგილსამყოფლის ან/და დაბეგვრასთან დაკავშირებული ობიექტის მიხედვით;
 გ.გ) არარეზიდენტი ფიზიკური პირებისათვის, რომლებიც შემოსავლებს იღებენ საქართველოში არსებული წყაროდან, არ იბეგრებიან საშემოსავლო გადასახადით გადახდის წყაროსთან და ამავე დროს ექვემდებარებიან გადასახადის დამოუკიდებლად გამოანგარიშებას და გადახდას – მათი საქმიანობის ადგილის მიხედვით საგადასახადო ორგანოში;  
გ.დ) არარეზიდენტი იურიდიული პირებისათვის, რომლებიც ეკონომიკურ საქმიანობას ახორციელებენ საქართველოში არსებული მუდმივი დაწესებულების მეშვეობით – მუდმივი დაწესებულების ადგილმდებარეობის მიხედვით საგადასახადო ორგანოში;
გ.ე) იურიდიული და ფიზიკური პირებისათვის, არარეზიდენტებისათვის, რომლებსაც საქართველოში გააჩნიათ დაბეგვრის ობიექტები, საკუთრების ან საქართველოს საგადასახადო კოდექსით გათვალისწინებული სხვა უფლებით – დაბეგვრის ობიექტების ადგილმდებარეობის და/ან მათი საგადასახადო რეგისტრაციის (აღრიცხვის) მიხედვით საგადასახადო ორგანოში;
გ.ვ) არარეზიდენტებისათვის, რომლებიც საქართველოში ეწევიან საქმიანობას აგენტების მეშვეობით (რეზიდენტები ან სხვა არარეზიდენტები, რომლებსაც მინიჭებული აქვთ უფლება გააფორმონ კონტრაქტი არარეზიდენტის სახელით, ვის საქმიანობასაც ახორციელებს არარეზიდენტის მუდმივი დაწესებულება) – აგენტის საგადასახადო რეგისტრაციის (აღრიცხვის) ადგილმდებარეობის მიხედვით საგადასახადო ორგანოში.
 5. პირებისათვის, რომლებიც ახორციელებენ სასაქონლო ოპერაციებს და მოქმედი საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად ექვემდებარებიან ექსპორტ-იმპორტის გადასახდელების გამოანგარიშებას და გადახდას – ბარათი იხსნება მათ მიერ სასაქონლო ოპერაციის განხორციელების ადგილის მიხედვით საგადასახადო ორგანოში, ხოლო მათი იდენტიფიცირება მოხდება კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
 6. დაბეგვრის ობიექტის ადგილსამყოფლის ან/და დაბეგვრასთან დაკავშირებული ობიექტის მიხედვით ფიზიკური პირებისათვის ბარათების გახსნა ხდება საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ საგადასახადო ორგანოსათვის მოწოდებული ინფორმაციის საფუძველზე.
 7. თუ ერთ საწარმოს (ორგანიზაციას) გააჩნია ერთი და იმავე ტიპის რამდენიმე დაბეგვრის ობიექტი (მაგ. რამდენიმე მიწის ნაკვეთი ან სხვა სახის ქონება), რომელიც განთავსებულია რამდენიმე მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე, იგი არ წარმოადგენს ცალ-ცალკე ყველა დაბეგვრის ობიექტების ადგილმდებარეობის მიხედვით გპაბ-ების გახსნის საფუძველს.
 8. ყველა მოქმედი გადასახადის გადამხდელთათვის ახალი ბარათი იხსნება ყოველი საგადასახადო წლის დასაწყისში.
 9. ბარათი იხსნება:
 ა) არსებული გადასახადების სახეების მიხედვით;
 ბ) საგადასახადო სამართალდარღვევათა სახეების მიხედვით;
 გ) იმ მოსაკრებლების სახეების მიხედვით, რომლის ადმინისტრირება ევალება საგადასახადო ორგანოს;
 დ) გაუქმებული გადასახადების მიხედვით, სადაც აღირიცხება ნაშთები, რომლებიც გადმოიტანება გაუქმებული გადასახადის ბარათიდან, გადასახდის გაუქმების შემთხვევაში;
 ე) საჭიროების შემთხვევაში შესაძლებელია გაიხსნას გადასახადის (მოსაკრებლის) დროებითი ბარათები საბოლოო ნაშთის დადგენამდე.
 10. უკუდაბეგვრის წესით დღგ-ის აღრიცხვისათვის იხსნება ცალკე ბარათი, ხოლო გრანტით შეძენილ საქონელზე გადახდილი დღგ-ის აღრიცხვა ხდება დღგ-ის ბარათზე შესაბამისი ოპერაციების გამოყენებით.
 11. აქციზის გადასახადში იხსნება ორი ბარათი. აქციზური მარკების შესაძენად გადახდილი თანხები აისახება ,,აქციზური მარკების” ბარათზე და ყოველთვიური დეკლარაციით გაცხადებული გადასახადის, არამარკირებულ და გახარჯულ მარკირებულ საქონელზე გადახდილი აქციზის თანხების აღრიცხვისათვის გამოიყენება „აქციზის” ბარათი.
 12. საგადასახადო სამართალდარღვევათა მიხედვით იხსნება ერთიანი ბარათი ჯარიმებისათვის, გარდა იმ ჯარიმებისა, რომელთა გამოიანგარიშება ხდება კონკრეტული გადასახადის მიხედვით პროცენტულად.
 13. ბარათში მიეთითება გადასახადის გადამხდელის სრული დასახელება/სახელი და გვარი, საიდენტიფიკაციო/პირადი ნომერი, გადასახდელის დასახელება და საგადასახადო წელი (პერიოდი), ხოლო იმ გადასახადის გადამხდელთა ბარათზე, რომლებიც იყენებენ დაბეგვრის სპეციალურ რეჟიმებს, ბარათზე მიეთითება აგრეთვე იმ სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის სახე, რომელსაც იყენებს გადასახადის გადამხდელი.
14. მოქმედ ბარათებზე არსებული არარეალური ჩანაწერების დაზუსტების, მათზე რეალური ნაშთების გამოყვანის და შემდგომ ამ ჩანაწერების ძირითად ბარათებზე გადატანის მიზნით, ეს წესი უშვებს საშემოსავლო და სხვა გაუქმებული გადასახადების დროებითი ბარათების გახსნის შესაძლებლობას. დროებითი ბარათები გასალდოების პროცედურაში არ მონაწილეობენ და, შესაბამისად, მათი მონაცემები არ აისახება ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტში.
    მუხლი 3. ბარათებში ჩანაწერების შეტანის წესი და საჭირო დოკუმენტაცია
1. ბარათი წარმოადგენს დანართი №1-ის შესაბამისი ფორმის ელექტრონულ და/ან მატერიალურ დოკუმენტს.
2. ბარათზე მონაცემთა შეტანა ხორციელდება საგადასახადო ორგანოს შესაბამისი უფლებამოსილი პირების მიერ.
3. ბარათზე მონაცემთა შეტანის საფუძველს წარმოადგენს:
 ა) გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი საგადასახადო და სასაქონლო დეკლარაციები (გაანგარიშებები), მათ შორის, დაზუსტებული დეკლარაციები;
 ბ) საგადასახადო ორგანოსა და სხვა უფლებამოსილი მაკონტროლებელი ორგანოების შემოწმების მასალები და სხვა სათანადო ინფორმაცია;
 გ) საგადასახადო ორგანოს მიერ გაფორმებული დასკვნები (მათ შორის, სასაქონლო ოპერაციის განხორციელებისას წარმოშობილი ვალდებულებების შესრულების და გადასახადის გადახდის ვადების გაგრძელების შესახებ დასკვნები);
დ) გადახდილი თანხების შესახებ ინფორმაცია;
ე) კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს გადაწყვეტილებები;
ვ) სამართალდარღვევის ოქმები;
ზ) სახელმწიფო ხაზინიდან და საბანკო დაწესებულებებიდან მიღებული ამონაწერები და სხვა დოკუმენტები;
თ) კომერციული ბანკის ან მისი მომსახურე საანგარიშსწორებო – საპროცესინგო ცენტრის მიერ მიწოდებული ელექტრონული შეტყობინება გადახდის ოპერაციის შესახებ.
4. ბარათში ყველა სახის ოპერაციის ჩაწერა წარმოებს თავისდროულად და ქრონოლოგიური წესით (თვეებისა და კვარტალების მიხედვით და ყოველი თვის და კვარტალის ფარგლებში – რიცხვების მიხედვით), ჩანაწერის გაკეთების თარიღისა და დამადასტურებელი დოკუმენტაციის სისწორის დადგენით. თითოეულ სტრიქონზე ჩაიწერება მხოლოდ ერთი ოპერაცია, თავისუფალი სტრიქონები არ დაიტოვება. გპაბ-ში ჩანაწერები კეთდება შესაბამისად ,,დარიცხულია”, ,,შემცირებულია”, ,,გადახდილია” და ,,ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებულია ან ,,გადატანილია” გრაფების მიხედვით. მასში ყოველი ჩანაწერის შემდეგ გამოიყვანება სალდო გადასახადის, ჯარიმისა და საურავის თანხების მიხედვით.
 5. სასაქონლო დეკლარაციაში დაფიქსირებული მონაცემების ბარათზე გადატანა ხდება ავტომატურ რეჟიმში ,,ASYKUDA”-ს მეშვეობით.
 6. ბარათში ჩანაწერები იწყება წინა საგადასახადო წლიდან გადმოტანილი დავალიანების ან ზედმეტად გადახდილი ნაშთის, აგრეთვე გადაუხდელი საურავის თანხის ნაშთის გადმოტანით.
 7. გადასახადის თანხების დარიცხვა გულისხმობს საგადასახადო ორგანოს მიერ კონკრეტულ საგადასახადო პერიოდისათვის გადასახადის გადამხდელის კუთვნილი საგადასახადო ვალდებულებების თანხების აღრიცხვას და მის ასახვას ბარათზე. თანხების დარიცხვას ახორციელებს მხოლოდ საგადასახადო ორგანო. დარიცხვა მოიცავს შესწორებით დარიცხვას და სავარაუდო დარიცხვას. ამასთან, შესწორებითი დარიცხვის შემთხვევაში უქმდება სავარაუდო დარიცხვა. სავარაუდო დარიცხვა საგადასახადო ორგანოს მიერ ხორციელდება მის ხელთ არსებული სანდო ინფორმაციის საფუძველზე და იმ შემთხვევაშიც, როდესაც დეკლარანტი არ წარმოადგენს დასარიცხად საჭირო უტყუარ ინფორმაციას. სავარაუდო დარიცხვა ხორციელდება საგადასახადო ორგანოს მიერ სათანადო წესით გაფორმებული დასკვნის საფუძველზე.
 8. საშემოსავლო გადასახადის მიხედვით ბიუჯეტში ჩარიცხული თანხები გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე აისახება, მაგრამ იგი არ ჩაითვლება წინსწრებით (ზედმეტად) გადახდილად და კეთდება სავარაუდო დარიცხვა, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 153-ე მუხლის მე-5 ნაწილის თანახმად შესაბამისი დეკლარაციის წარმოდგენამდე. იმ შემთხვევაში, როდესაც გადამხდელის მიერ გადახდილი გადასახადის თანხა ტოლია ან ნაკლებია შესაბამის გადასახადში არსებული ნარჩენი დავალიანებების თანხაზე, სავარაუდო დარიცხვა არ განხორციელდება და გადახდილი თანხით დაიფარება ნარჩენი დავალიანება, ხოლო დადგენილ ვადებში დეკლარაციით წარდგენილი თანხის ბარათზე დარიცხვის შემდგომ, თანხის გადახდის ვალდებულების მომენტიდან მის დაფარვამდე საურავის დარიცხვა განხორციელდეს პროგრამულად. იმ შემთხვევაში, თუ გადამხდელის მიერ გადახდილი გადასახადის თანხა აღემატება შესაბამის გადასახადში არსებული ნარჩენი დავალიანების თანხას, სავარაუდო დარიცხვა უნდა გავრცელდეს მხოლოდ გადახდილ და ძირითად დავალიანებას შორის დადებითი სხვაობის თანხაზე, ხოლო შემდგომ დეკლარაციის წარდგენისას მოხდება ბარათზე რიცხული ნაშთის ხელახალი გადაანგარიშება უკვე არსებული წესით, ანუ დეკლარაციის გატარებისას მოხდება სავარაუდო დარიცხვის მოხსნა და დეკლარირებული თანხის დარიცხვა.
 9. გადასახადის გადამხდელის განცხადების (მოთხოვნის) საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს მიერ საშემოსავლო გადასახადისთვის გახსნილ ბარათზე სავარაუდო წესით განხორციელებული დარიცხვის სისწორის დადასტურების შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო ადგენს დასკვნას სავარაუდო წესით დარიცხული თანხების მოხსნის შესახებ (დანართი №2), რომელიც ფიქსირდება დეკლარაციების/დოკუმენტების რეგისტრაციის პროგრამაში. დასკვნების ნაკრებს (პაკეტს) ენიჭება პაკეტის ნომერი და შეიტანება (გადაიგზავნება) მონაცემთა ბაზაში, რის შემდეგ მოხდება სავარაუდო წესით განხორციელებული დარიცხვის მოხსნა.
 10. ბარათის მე-6 სვეტში ,,გადახდილია ბიუჯეტში” ჩანაწერის გატარების საფუძვლად მიიღება ბიუჯეტის შემოსულობების ერთიან ანგარიშზე განხორციელებული ოპერაციების შესახებ სახელმწიფო ხაზინის ამონაწერი ან სახელმწიფო ხაზინის ელექტრონული ფაილი.
 11. ჯარიმის თანხების დარიცხვის შესახებ ჩანაწერები ბარათზე განხორციელდება „ანგარიშსწორება ფინანსური სანქციის სახით ჯარიმის თანხაზე” განაყოფის „დარიცხულია” ან „შემცირებულია” სვეტების მიხედვით.
 12. ბარათზე ჯარიმის დარიცხვის საფუძველს წარმოადგენს შესაბამისი სამართალდარღვევის ოქმის საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ გამოტანილი გადაწყვეტილება.
13. გადასახადის გადამხდელის მიმართ საგადასახადო სამართალდარღვევათა ჩადენის გამო დარიცხული ჯარიმების აღრიცხვა პირადი აღრიცხვის ბარათზე, რომლებზედაც საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად დგება საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმი, წარმოებს შემდეგი წესით:
ა) ჯარიმები, რომლებიც გამოიყენება პირის მიმართ და გამოიანგარიშება გადაუხდელი (შემცირებული) გადასახადის თანხის მიმართ პროცენტულად, აღირიცხება – შესაბამისი გადასახადის პირადი აღრიცხვის ბარათზე, რომელშიაც დაშვებულია საგადასახადო სამართალდარღვევა;
ბ) ჯარიმის თანხების, გარდა ამ პუნქტის „ა” ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა, აღრიცხვა განხორციელდება ამ მიზნისათვის გახსნილ საგადასახადო ჯარიმების ბარათზე.
 14. შემოსავლების სამსახურის უფროსის/მისი მოადგილის სათანადო ნებართვის გარეშე გასული თარიღით მონაცემთა ბაზაში ყოველგვარი ცვლილებისა და ჩანაწერის გაკეთება დაუშვებელია.
15. მეწარმე ფიზიკური პირის მიერ საქართველოში ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის (მათ შორის, როდესაც უცხოური საწარმო, მუდმივი დაწესებულების სახით საქართველოში წყვეტს ეკონომიკურ საქმიანობას) შემთხვევაში იგი საგადასახადო ორგანოს ერთობლივი შემოსავლებისა და გამოქვითვების შესახებ საგადასახადო დეკლარაციას წარუდგენს 30 სამუშაო დღის ვადაში. რისთვისაც საგადასახადო ორგანო:
 ა) რეგისტრაციაში ატარებს გადასახადის გადამხდელის განცხადებას ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის თაობაზე;
 ბ) განუსაზღვრავს საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენის ბოლო სავადო თარიღს, საქმიანობის შეწყვეტის თაობაზე გადამხდელის განცხადებაში მითითებული თარიღიდან 30-ე სამუშაო დღეს;
 გ) გადასახადის გადამხდელის მიერ ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ წარმოდგენილ დეკლარაციაში ამოწმებს მითითებულ შეწყვეტის თარიღს, ხოლო აღნიშნული თარიღიდან 30-ე სამუშაო დღეს ახორციელებს ბარათზე დეკლარირებული თანხის დარიცხვას. იმ შემთხვევაში, თუ 30-ე სამუშაო დღე ემთხვევა არასამუშაო დღეს, მაშინ თანხის დარიცხვა ხორციელდება მომდევნო სამუშაო დღის ბოლომდე;
 დ) ახორციელებს ბარათზე დარიცხული მიმდინარე გადასახდელების თანხების გადაანგარიშებას, კერძოდ: ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის თარიღამდე საგადასახადო წლის განმავლობაში გადახდილი მიმდინარე გადასახდელების თანხების გათვალისწინებით გამოიანგარიშებს გადასახადის გადამხდელისათვის დასარიცხი/შესამცირებელი თანხის ოდენობას და ბარათზე ახორციელებს შესაბამის დარიცხვის ოპერაციას და ახდენს ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის თარიღის შემდგომ დასარიცხი მიმდინარე გადასახდელების თანხების ბარათიდან მოხსნას და საბოლოო შედეგების გამოყვანას.
 16. ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის გამო, ერთობლივი შემოსავლებისა და გამოქვითვების შესახებ წარდგენილი დეკლარაციის შემდეგ გადამხდელი არ არის ვალდებული საგადასახადო ორგანოს შემდგომშიც (თუ არ განაახლა საქმიანობა) წარუდგინოს წლიური საგადასახადო დეკლარაცია, გარდა საგადასახადო კოდექსით დადგენილ ვადებში – ქონების გადასახადის დეკლარაციისა.
17. გადასახადის გადამხდელის მიერ ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ საგადასახადო დეკლარაციის ჩაბარების შემდგომ საქმიანობის განახლების შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს წარედგინება შესაბამისი განცხადება, რის საფუძველზეც მოხდება საქმიანობის შეწყვეტის შესახებ ადრე წარმოდგენილი საგადასახადო დეკლარაციის მონაცემების ანულირება, ხოლო ბარათზე განხორციელდება შემცირებული მიმდინარე გადასახდელების თანხების დარიცხვის (აღდგენის) ოპერაცია.
18. ერთი და იმავე საგადასახადო წლის განმავლობაში ეკონომიკური საქმიანობის განმეორებით შეწყვეტის შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელმა საგადასახადო ორგანოს უნდა წარუდგინოს ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის ახალი დეკლარაცია, რომელშიც უნდა აისახოს საგადასახადო წლის დასაწყისიდან საქმიანობის განმეორებით შეწყვეტის თარიღამდე პერიოდის მონაცემები.
 19. საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი ეკონომიკური საქმიანობის განმეორებით შეწყვეტის თარიღიდან 30-ე სამუშაო დღის სავადოთი ახორციელებს დეკლარირებული გადასახადის თანხის ბარათზე დარიცხვას და ბარათზე დარიცხული მიმდინარე გადასახდელების თანხების გადაანგარიშებას.
 20. გადასახადის გადამხდელის მიერ ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის დეკლარაციის დაზუსტების შემთხვევაში შეწყვეტის თარიღი უნდა ემთხვეოდეს საქმიანობის შეწყვეტის პირველადი დეკლარაციის თარიღს.
 21. იმ შემთხვევაში, თუ გადასახადის გადამხდელი ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის თაობაზე საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენის შემდეგ საგადასახადო ორგანოს არ აცნობებს საქმიანობის განახლების თაობაზე და იმავე საანგარიშო წელზე წარადგენს წლიურ საგადასახადო დეკლარაციას, ჩაითვლება, რომ მან საქმიანობის შეწყვეტის დეკლარაციის წარდგენის შემდეგ მოახდინა საქმიანობის განახლება და შესაბამისად უნდა განხორციელდეს დარიცხული თანხების გადაანგარიშება და გადამხდელის ბარათზე კუთვნილი მიმდინარე გადასახდელების თანხების დარიცხვა.
 22. გადასახადის გადამხდელის მიერ ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტის და საქმიანობის განახლების თაობაზე წარმოდგენილი განცხადებების აღრიცხვის სრულყოფის მიზნით საგადასახადო ორგანოები აწარმოებენ რეესტრს.
 23. საგადასახადო დეკლარაციის წარმოდგენის ვალდებულება შეიძლება შესრულდეს არა უგვიანეს დადგენილი ვადის ბოლო სამუშაო დღის დამთავრებამდე. ამასთან, საგადასახადო დეკლარაცია, ,,საგადასახადო მოთხოვნა”, „გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნა”, შეტყობინება, საჩივარი ან სხვა დოკუმენტი ან წერილი გადაცემულად ითვლება, თუ იგი ადრესატს ჩაბარდა უშუალოდ ან გაიგზავნა დაზღვეული საფოსტო გზავნილით. დაზღვეული საფოსტო გზავნილით გაგზავნის შემთხვევაში დოკუმენტის/წერილის გადაცემის თარიღად ითვლება ადრესატისათვის დაზღვეული საფოსტო გზავნილის გაგზავნის თარიღი. თუ დოკუმენტის/წერილის გადაცემისათვის დადგენილია გარკვეული ვადა, ისევე, როგორც ამ დოკუმენტზე/წერილზე რეაგირებისათვის, ამ ვადის ათვლა ადრესატისათვის იწყება დაზღვეული საფოსტო გზავნილის მისთვის ფაქტობრივად ჩაბარების თარიღიდან. ამასთან, გადამხდელი, რომელიც საგადასახადო დეკლარაციების წარმოდგენის სავადო დღის სამუშაო დროის დამთავრებამდე მივა საგადასახადო ორგანოში, მას მიეცემა საშუალება საგადასახადო დეკლარაციის ჩაბარებისა.
 24. გადასახადის გადამხდელის მიერ ელექტრონული წესით გაგზავნილი დეკლარაციის დადასტურების მიზნით საგადასახადო ორგანოს მიერ გადამხდელს მობილური კავშირის განმახორციელებელი ოპერატორის მეშვეობით ეგზავნება დეკლარაციის სარეგისტრაციო ნომერი და მოკლე ტექსტური შეტყობინება ,,დეკლარაცია მიღებულია”.
 25. საგადასახადო ორგანოს მიერ პირისათვის ელექტრონული ფორმით გაგზავნილი ნებისმიერი შეტყობინება ან სხვა დოკუმენტი ჩაბარებულად ითვლება ადრესატის მიერ მისი გაცნობისთანავე.
 26. ფიზიკურ პირს (მათ შორის, მეწარმე ფიზიკურ პირს) დოკუმენტი/წერილი ფოსტით ან კურიერის მეშვეობით უნდა ჩაბარდეს პირადად, საქმიანობის ან საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით. ადრესატისათვის საქმიანობის ადგილზე გაგზავნილი დოკუმენტი/წერილი უნდა ჩაბარდეს კანცელარიას ან ასეთივე დანიშნულების სტრუქტურულ ერთეულს ან/და პირს, ხოლო ასეთის არყოფნის შემთხვევაში – შესაბამის უფლებამოსილ პირს, რომელიც ვალდებულია დოკუმენტი/წერილი გადასცეს ადრესატს. დოკუმენტის/წერილის ჩაბარება დასტურდება შესაბამის უწყებაზე დოკუმენტის/წერილის მიმღების ხელმოწერით. თუ დოკუმენტის/ წერილის ჩამბარებელმა ადრესატი ვერ ნახა საქმიანობის ან საცხოვრებელ ადგილზე, იგი დოკუმენტს/წერილს აბარებს საცხოვრებელ ადგილზე მასთან მცხოვრებ ოჯახის რომელიმე სრულწლოვან წევრს ან საქმიანობის ადგილზე კანცელარიას. დოკუმენტის/წერილის მიმღები ვალდებულია ჩამბარებლის მიერ წარდგენილ შესაბამის უწყებაზე აღნიშნოს თავისი სახელი, გვარი, ადრესატთან დამოკიდებულება ან დაკავებული თანამდებობა. მიმღები ვალდებულია დოკუმენტი/წერილი დაუყოვნებლივ ჩააბაროს ადრესატს. ჩაბარებად ითვლება როგორც დოკუმენტის/წერილის პირადად გადაცემა, ისე მიმღების მიერ ადრესატისათვის დოკუმენტის/წერილის შინაარსის ცნობება. ადრესატის არყოფნის შემთხვევაში დოკუმენტის/წერილის ჩამბარებელმა შესაბამის უწყებაზე უნდა აღნიშნოს, სად არის წასული ადრესატი და როდის ვარაუდობენ მის დაბრუნებას.
 27. გადასახადის გადამხდელს ან სხვა ვალდებულ პირს, გარდა ამავე მუხლის 25-ე პუნქტით გათვალისწინებული ფიზიკური პირისა, დოკუმენტი/წერილი ფოსტით ან კურიერის მეშვეობით უნდა ჩაბარდეს სარეგისტრაციო (სააღრიცხვო) დოკუმენტებით განსაზღვრულ იურიდიულ მისამართზე. ადრესატისათვის იურიდიულ მისამართზე გაგზავნილი დოკუმენტი/წერილი უნდა ჩაბარდეს კანცელარიას ან ასეთივე დანიშნულების სტრუქტურულ ერთეულს ან/და უფლებამოსილ პირს, ხოლო ასეთის არყოფნის შემთხვევაში – დაქირავებით მომუშავე ნებისმიერ ფიზიკურ პირს, რაც დოკუმენტის/წერილის ჩაბარებად ითვლება. დოკუმენტის/წერილის მიმღები ვალდებულია ჩამბარებლის მიერ წარდგენილ შესაბამის უწყებაზე აღნიშნოს თავისი სახელი, გვარი, ადრესატთან დამოკიდებულება ან დაკავებული თანამდებობა. ადრესატის იურიდიულ მისამართზე ფოსტით გაგზავნილი დოკუმენტის/წერილის უკან დაბრუნების შემთხვევაში, თუ უკან დაბრუნების მიზეზია საგადასახადო ორგანოსათვის შეტყობინების გარეშე ადრესატისათვის იურიდიული მისამართის შეცვლა, მაშინ დოკუმენტის/წერილის უკან დაბრუნება ჩაითვლება ჩაბარებად, ხოლო უკან დაბრუნების დღე – ჩაბარების დღედ.
 28. თუ ვადის ბოლო დღე ემთხვევა არასამუშაო დღეს, ამ შემთხვევაში ვადა გრძელდება შემდეგი სამუშაო დღის ბოლომდე.
 29. თუ ამ მეთოდური მითითებით დადგენილი წესის შესაბამისად ვერ ხერხდება წერილობითი და ელექტრონული დოკუმენტის გადამხდელისათვის ჩაბარება, ამ შემთხვევაში შემოსავლების სამსახურის უფროსი/მოადგილე უფლებამოსილია მიიღოს გადაწყვეტილება ამ ოფიციალური დოკუმენტის საჯაროდ გავრცელების შესახებ. საჯარო შეტყობინება ხორციელდება ჩასაბარებელი დოკუმენტის საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს ოფიციალურ ვებგვერდზე განთავსებით და ინფორმაციის გავრცელების სხვა საშუალებებით.
 30. ამ მუხლის 28-ე პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს ვალდებულების დამდგენი დოკუმენტი გადამხდელისათვის ჩაბარებულად ითვლება საქართველოოს ფინანსთა სამინისტროს ოფიციალურ ვებგვერდზე და ინფორმაციის გავრცელების სხვა საშუალებებში განთავსებიდან მე-20 დღეს.
 31. ვალდებულების დამდგენი მოთხოვნა არის საგადასახადო ორგანოს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი.
 32. ,,საგადასახადო მოთხოვნის” (მათ შორის, გადასახადის ან/და სანქციის თანხების დარიცხვის შესახებ) და ,,გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნის’’ (ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნების თაობაზე) წარდგენის ხანდაზმულობის ვადაა 6 წელი. ეს ვადა აითვლება შესაბამისი ვალდებულების წარმოშობის კალენდარული წლის დასრულებიდან. ამასთან, საგადასახადო ვალდებულების დარიცხვა არ შეიძლება განხორციელდეს იმ გადასახადების და სანქციის თანხების მიხედვით, რომელზეც გასულია საგადასახადო მოთხოვნის წარდგენის ხანდაზმულობის ვადა.
 33. თუ ,,საგადასახადო მოთხოვნის” ან/და ,,გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნის” წარდგენის ხანდაზმულობის ვადის გასვლამდე დარჩენილია ერთ წელზე ნაკლები დრო და გადასახადის გადამხდელმა საგადასახადო ორგანოში წარადგინა საგადასახადო დეკლარაცია ან გაანგარიშება (მათ შორის, შესწორებული), ამ დეკლარაციის ან გაანგარიშების საფუძველზე განხორციელებულ დარიცხვებზე მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადა გრძელდება ერთი წლით.
 
მაგალითი:
შპს ,,ელიტის” 2500 ლარი ზედმეტად გადახდილი გადასახადის თანხის დაბრუნების თაობაზე ,,გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნის” წარდგენის ხანდაზმულობის ვადა (6 წელი) გადის 2011 წლის 1 იანვარს, ანუ ხანდაზმულობის ვადის გასვლამდე დარჩენილია ერთ წელზე ნაკლები (2 თვე).
 ამ პერიოდში შპს ,,ელიტამ” 2010 წლის 1 დეკემბერს საგადასახადო ორგანოში წარადგინა 2004 წლის აპრილის თვის დღგ-ის დაზუსტებული საგადასახადო დეკლარაცია, რომლის საფუძველზეც ბარათზე განხორციელდა 2000 ლარის დარიცხვის ოპერაცია.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 დაზუსტებული დღგ-ის დეკლარაციის საფუძველზე განხორციელებულ 2000 ლარი დარიცხულ თანხაზე ,,საგადასახადო მოთხოვნის” წარდგენის ხანდაზმულობის ვადა გაგრძელდება ერთი წლით და საგადასახადო ორგანოს აღნიშნულ თანხაზე საგადასახადო მოთხოვნის წარდგენის შესაძლებლობა მიეცემა 2012 წლის 1 იანვრამდე პერიოდში.
 34. პირველადი საგადასახადო დეკლარაციით დასარიცხავად გამოანგარიშებული გადასახადის თანხის ბარათზე ასახვა ხორციელდება კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში. აღნიშნული დარიცხვის ოპერაცია ბარათზე შესაძლებელია გატარებულ იქნეს კანონმდებლობით დადგენილ ვადაზე ადრე, თუ იგივე საანგარიშო პერიოდის გადასახადის თანხა ასევე გადახდილი იქნება ვადაზე ადრე. დადგენილ ვადამდე წარმოდგენილი საგადასახადო დეკლარაციების მონაცემები, როგორც წესი, ბარათზე აისახება ვადის დადგომის თარიღისათვის. დადგენილ ვადაში წარმოდგენილი, ასევე დაზუსტებული საგადასახადო დეკლარაციების მონაცემები ბარათზე აისახება მათი მიღებიდან 5 სამუშაო დღის ვადაში. იმ შემთხვევაში, როდესაც საანგარიშო პერიოდის პირველადი საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენა საგადასახადო ორგანოში განხორციელდება გადასახადის გადახდის დადგენილი ვადის გასვლის შემდეგ, აღნიშნული დეკლარაციით გამოანგარიშებული გადასახადის თანხის ბარათზე დარიცხვა განხორციელდება არა უგვიანეს მისი საგადასახადო ორგანოში წარდგენის დღიდან 5 სამუშაო დღისა. ამასთან, დეკლარაციების ბარათზე გატარება ხორციელდება ქრონოლოგიური წესით, კუთვნილი სავადო თარიღის მიხედვით, ხოლო დადგენილი ვადის გასვლის შემდეგ წარმოდგენილი საგადასახადო დეკლარაციების მონაცემები ბარათზე აისახება, საგადასახადო ორგანოში მათი წარმოდგენიდან არა უგვიანეს მეორე სამუშაო დღისა.
35. შესწორებული (დაზუსტებული) საგადასახადო დეკლარაციით ბარათზე გატარდება დამატებით დასარიცხი ან შესამცირებელი სხვაობის თანხა, რომელიც წარმოიქმნება პირველად საგადასახადო დეკლარაციის მონაცემებსა და შესწორებულ (დაზუსტებულ) წარმოდგენილი დეკლარაციის მონაცემებს შორის.
36. თუ გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო ორგანოში წარდგენილი იქნა შესწორებული (დაზუსტებული) საგადასახადო დეკლარაცია, რომელიც სავარაუდოდ იწვევს იმ საანგარიშო პერიოდის გადასახადის თანხების დამატებით დარიცხვას (შემცირებას), რომელ საანგარიშო პერიოდზეც გადამხდელს უკვე საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში წარდგენილი აქვს საგადასახადო დეკლარაცია და რომლის მონაცემებიც ჯერ კიდევ არ არის ასახული გპაბ-ზე და რომლისთვისაც ასევე ჯერ არ დამდგარა გადასახადის გადახდისათვის დადგენილი ვადა, ამ შემთხვევაში შესწორებული საგადასახადო დეკლარაცია ჩაითვლება თავდაპირველ დეკლარაციად და გპაბ-ზე მოხდება შესწორებული (დაზუსტებული) საგადასახადო დეკლარაციის მონაცემების თანხის ასახვა.
37. საგადასახადო ორგანოში გადასახადის გადამხდელების მიერ წარდგენილი საგადასახადო დეკლარაციები რეგისტრირდება გადასახადის გადამხდელთა საგადასახადო (სასაქონლო) დეკლარაციების რეგისტრაციის ჟურნალში (დანართი №3), შესაბამის პროგრამაში, საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის მიერ.
38. საგადასახადო შემოწმებებითა და სასამართლოს გადაწყვეტილებებით დარიცხული თანხების შესახებ ინფორმაციის რეგისტრაცია ხორციელდება საგადასახადო შემოწმებებითა და სასამართლოს გადაწყვეტილებებით დარიცხული თანხების შესახებ ინფორმაციის რეგისტრაციის ჟურნალში (დანართი №4) და შესაბამის პროგრამაში.
39. საგადასახადო ორგანო დამოუკიდებლად ახორციელებს გადასახადის თანხების დარიცხვას და ამის თაობაზე გადასახადის გადამხდელს უგზავნის ,,საგადასახადო მოთხოვნას”, თუ:
ა) საგადასახადო კანონმდებლობა გადასახადის გადამხდელის მიერ არ მოითხოვს (ფიზიკური პირის ქონების გადასახადის გამოანგარიშების შემთხვევაში) დეკლარაციის წარდგენასთან ერთად გადასახადის გადახდას;
ბ) როდესაც საგადასახადო ორგანო სათანადო ინფორმაციის საფუძველზე დაასკვნის, რომ ადრინდელი დარიცხვა არასწორია.
 40. საგადასახადო შემოწმების მასალების განხილვის შედეგებზე, ან საგადასახადო სამართალდარღვევის ოქმებზე გადასახადების ან/და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის შესახებ საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ გადაწყვეტილების გამოტანის შემთხვევაში, გადასახადის გადამხდელს, ,,გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ” საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №996 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის შესაბამისად წარედგინება ,,საგადასახადო მოთხოვნა” დამატებით დარიცხული თანხების ოდენობის და გადახდის ვადების მითითებით. საგადასახადო დავალიანების წარმოშობის თარიღად ითვლება საგადასახადო შემოწმების მასალების საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებაში მითითებული დარიცხვის თარიღი.
41. გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო შემოწმების შედეგად დამატებით დარიცხული თანხის შესახებ მიღებული ,,საგადასახადო მოთხოვნით” გადასახადელად დარიცხული თანხის არა მთლიანად, არამედ მისი სადავო ნაწილის გასაჩივრების შემთხვევაში, პირადი აღრიცხვის ბარათზე ხდება მთლიანი თანხის განაწილება. ამ შემთხვევაში სადაო ნაწილზე გატარდება საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიებები საგადასახადო კოდექ­სის 254-ე მუხლით გათვალისწინებული პირობების დაცვით. ამასთან, დამატებით დარიცხული თანხის, რომელზედაც გადამხდელს არ გააჩნია პრეტენზია, ბიუჯეტში შეტანა უნდა განხორციელდეს გასაჩივრების კანონმდებლობით დადგენილი ვადის ამოწურვის შემდეგ. გადახდის ვადად ითვლება საგადასახადო შემოწმების მასალების საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებაში მითითებული გადახდის თარიღი.
42. იმ შემთხვევაში, როდესაც საჩივრის განხილვის შედეგებით გამოტანილია გადაწყვეტილება საჩივრის მთლიანად ან ნაწილობრივ დაკმაყოფილების თაობაზე, მაშინ მოხდება საგადასახადო შემოწმების აქტით დარიცხული თანხების შესწორება ბარათზე საბოლოოდ დარიცხული თანხების მიხედვით და საბოლოო შედეგის მისაღებად გატარდება ამ მუხლის 41-ე პუნქტით გათვალისწინებული ღონისძიებები.
 43. საგადასახადო შემოწმების მასალებზე საჩივრის განხილვის შედეგებიდან გამომდინარე ფორმირდება ახალი შეტყობინება (საგადასახადო ორგანოში გასაჩივრების შემთხვევაში) და პირადი აღრიცხვის ბარათზე დარიცხვის შესახებ ჩანაწერი შეიტანება საჩივრის განხილვის საბოლოო შედეგებიდან გამომდინარე მიღებული გადაწყვეტილების გათვალისწინებით. ამასთან, საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხულ გადასახადების და სანქციების თანხებზე არ გამოიყენება საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიებები 20 კალენდარული დღის განმავლობაში.
 44. იმ შემთხვევაში, თუ საგადასახადო ან სასამართლო ორგანოების განხილვის შედეგად არ იქნა დაკმაყოფილებული გადასახადის გადამხდელის საჩივარი, მოცემული თანხები ექვემდებარება ბიუჯეტის სასარგებლოდ ამოღებას საქართველოს საგადასახადო კოდექსის XI კარით გათვალისწინებული საგადასახადო ვალდებულებების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებების გამოყენებით. ამასთან, ბარათზე საურავის დარიცხვა განხორციელდება საგადასახადო ვალდებულებების შეუსრულებლობის თითოეული დღისათვის, დაწყებული საგადასახადო დავალიანების წარმოქმნის, ანუ საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებაში მითითებული დარიცხვის თარიღიდან.
 
მაგალითი:
 შპს „ელიტასთან“ ჩატარებული საგადასახადო შემოწმების შედეგად 2010 წლის 15 მარტის საგადასახადო ორგანოს უფროსის მიერ მიღებული გადაწყვეტილების საფუძველზე, ძირითად გადასახადში გადასახდელად დაერიცხა 15000 ლარი, რაზედაც მას საგადასახადო ორგანოს მიერ წარედგინა ,,საგადასახადო მოთხოვნა,” მაგრამ საზოგადოების ხელმძღვანელობა არ დაეთანხმა მას და იგი გაასაჩივრა სასამართლოში, რომელმაც 2010 წლის 5 ივნისის გადაწყვეტილებით არ დააკმაყოფილა გადასახადის გადამხდელის სარჩელი და შპს „ელიტას” დაეკისრა საგადასახადო ორგანოს მიერ წარდგენილი ,,საგადასახადო მოთხოვნის” შესრულება.
 ამ შემთხვევაში შპს „ელიტას” უნდა დაერიცხოს საურავი ვადაგადაცილებულ საგადასახადო დავალიანების თანხაზე (15000 ლარი), დაწყებული 2010 წლის 16 მარტიდან, ყოველი ვადაგადაცილებული დღისათვის.
 15000 X (ვადაგადაცილებულ დღეთა რაოდენობა X 0.07%) : 100.
 
45. თუ დავის განმხილველი ორგანოს ან სასამართლოს მიერ მიღებული იქნება გადაწყვეტილება საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული გადასახადების თანხების გაუქმების თაობაზე წარდგენილი საჩივრის/სარჩელის დაკმაყოფილების შესახებ, ამ შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელის ბარათზე დარიცხული თანხები ექვემდებარება საბოლოო მონაცემებიდან გამორიცხვას. ამასთან, გადასახადის გადამხდელთან საგადასახადო შემოწმების ჩამტარებელი პირი ვალდებულია, კონტროლის მიზნით, საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილ პირს, დავის განმხილველი ორგანოს ან სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილებიდან გამომდინარე, წარუდგინოს დარიცხული გადასახადის თანხების შემცირების შესახებ ახალი რეესტრი. ბარათზე საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული თანხების ,,შემცირება” განხორციელდება სავადო თარიღების გათვალისწინებით.
 
მაგალითი:
სასამართლოს მიერ მიღებულია გადაწყვეტილება შპს ,,ელიტის” საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული გადასახადების თანხების (16 500 ლარი) გაუქმების თაობაზე. კერძოდ: დღგ-ში – 6500 ლარის, მოგების გადასახადში 6000 ლარის და საშემოსავლო გადასახადში 4000 ლარის ოდენობით.
 
მოცემულ შემთხვევაში:
შპს ,,ელიტის” ბარათზე დარიცხული თანხები გადასახადების სახეების მიხედვით ექვემდებარება საბოლოო მონაცემებიდან გამორიცხვას.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, შემოწმების ჩამტარებელი პირი საგადასახადო ორგანოს წარუდგენს სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილებიდან გამომდინარე ადრე დარიცხული თანხების (გადასახადის სახეების მიხედვით) შემცირების შესახებ ახალ რეესტრს, რომლის საფუძველზეც თანხების შემცირების შესახებ ბარათზე გაკეთდება შემდეგი სახის ჩანაწერი – ,,შემცირებულია საგადასახადო შემოწმებით დარიცხული თანხა სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილების საფუძველზე”.
შემცირება განხორციელდება დარიცხული თანხების სავადო თარიღების გათვალისწინებით.
46. საგადასახადო დავის დაწყების შემთხვევაში, დავის დაწყების დღიდან მის დასრულებამდე შეჩერებულად ითვლება სადავო თანხის, მასზე დარიცხული საურავისა და შესაბამისი ჯარიმის გადახდის ვალდებულება, თუმცა გრძელდება ძირითად თანხაზე საურავის დარიცხვა.
 47. გადასახადის გადამხდელის მიერ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სისტემაში ან/და სასამართლოში გასაჩივრებული გადასახადის თანხა აისახება როგორც ბარათზე, ისე შემოსავლების სამსახურის მონაცემთა ერთიან კომპიუტერულ ბაზაში არსებულ მონაცემებზე დაყრდნობით ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შესახებ ელექტრონული წესით ამობეჭდილ შედარების აქტში.
 48. გადასახადის გადამხდელის ბარათებზე გადასახადების მიხედვით აღიარებული საგადასახადო დავალიანების არსებობის შემთხვევაში ბიუჯეტის დავალიანებათა დაფარვა უნდა განხორციელდეს შემდეგი თანმიმდევრობით:
ა) გადასახადის თანხა;
ბ) ჯარიმა;
გ) საურავი.
49. გადასხადის გადამხდელის ბარათზე დარიცხული და გადახდილი გადასახადის ან სანქციის თანხების შესახებ ჩანაწერები წარმოებს სრულ ლარებში. ამ მიზნით საგადასახადო ვალდებულება 1 ლარამდე ნულდება.
50. სათამაშო ბიზნესის ორგანიზატორი პირების მიერ დაბეგვრის ობიექტის ფაქტობრივი განთავსების ტერიტორიაზე მოქმედ საგადასახადო ორგანოში წარდგენილი განაცხადი (მოთხოვნა), სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებლის გადახდის ნიშნების გამოყოფის შესახებ, საგადასახადო ორგანოს მიერ განიხილება როგორც სათანადო ინფორმაცია და აღნიშნული თანხების დარიცხვას, სათამაშო ბიზნესის ორგანიზატორი პირებისათვის გახსნილ მოსაკრებლის ბარათზე, შესაბამისი პროცედურების დაცვით, მოახდენს საანგარიშო კვარტალის პირველი რიცხვის წინა დღის 24 საათიდან.
51. თუ გადასახადის გადამხდელს ევალება საგადასახადო დეკლარაციის შევსება და მან წარადგინა იგი, ითვლება რომ:
ა) საგადასახადო ორგანომ განახორციელა ,,გადასახადის თანხების დარიცხვა”;
ბ) საგადასახადო ორგანომ მას გაუგზავნა ,,საგადასახადო მოთხოვნა” დადგენილ ვადაში გადასახადის გადახდის შესახებ.
 52. გადასახადის, აგრეთვე გადასახადის მიმდინარე გადასახდელების გადახდის ვადა დგინდება თითოეული გადასახადის მიხედვით. გადასახადი გადახდილ უნდა იქნას:
ა) თუ საგადასახადო კოდექსით გადასახადის გადამხდელისათვის დაწესებულია ვადა – ამ ვადაში;
ბ) თუ ეს ვადა არ არის დაწესებული, მაგრამ დაწესებულია დეკლარაციის წარდგენის ვადა – დეკლარაციის წარდგენის ვადაში;
გ) თუ არც გადასახადის გადამხდელისათვის არის დაწესებული ვადა და არც დეკლარაციის წარდგენის ვალდებულებაც არა აქვს – ,,საგადასახადო მოთხოვნის” მიღებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
53. თუ პირის მიერ გადახდილი იქნება დასადეკლარირებელი პერიოდის მიმდინარე გადასახდელები (ან არა აქვს მიმდინარე გადასახდელების გადახდის ვალდებულება) და საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენის ვადის გასვლამდე წერილობით მიმართავს საგადასახადო ორგანოს წლიური საშემოსავლო, მოგების ან ქონების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის ვადის გაგრძელების შესახებ, ასეთ შემთხვევაში წარდგენის ვადა გრძელდება 3 თვით. ამასთან, დეკლარაციის წარდგენის ვადის გაგრძელებით მიმდინარე გადასახდელის გადახდის დრო არ იცვლება და არ აჩერებს გადაუხდელ გადასახდელის თანხაზე საურავის დარიცხვის პროცედურას, ხოლო განაცხადებს მიენიჭება სარეგისტრაციო ნომერი და მოხდება მისი დაპაკეტება.
 
 მაგალითი: შპს “ელიტამ” 2011 წლის 25 მარტს განცხადებით მიმართა საგადასახადო ორგანოს 2010 წლის წლიური მოგების გადასახადის საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენის ვადის გაგრძელების თაობაზე. გადამხდელს გადახდილი აქვს დასადეკლარირებელი პერიოდის (2010 წლის) მიმდინარე გადასახდელები, თანხით 25 000 ლარის ოდენობით. ამ შემთხვევაში წლიური მოგების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის ვადა გაგრძელდება 3 თვით.
 შპს “ელიტამ” 2010 წლის წლიური მოგების გადასახადის დეკლარაცია საგადასახადო ორგანოს წარუდგინა 2011 წლის 30 ივნისს, რომლის მიხედვითაც 2010 წლის მოგების გადასახადი დაადეკლარირა 35 000 ლარის ოდენობით, ანუ 10 000 ლარით მეტი, ვიდრე დასადეკლარირებელი პერიოდის მიმდინარე გადასახდელები.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 შპს “ელიტას” დასადეკლარირებელ პერიოდზე დაფიქსირებულ 10 000 ლარ მოგების გადასახადის თანხაზე დაერიცხება საურავი თითოეულ დღეზე 0.07%-ის ოდენობით, დაწყებული 2010 წლის 1 აპრილიდან 1 ივლისამდე პერიოდისათვის, თანხით – 637 ლარის ოდენობით.
 
  [10 000X(91X0.07)] = 637 ლარი
 
54. გადასახადის გადამხდელის, მიმდინარე საგადასახადო წლის მოსალოდნელი დასაბეგრი შემოსავლის (მოგების), მათ შორის, საგადასახადო შეღავათების გათვალისწინებით, გასული წლის შემოსავალთან (მოგებასთან) შედარებით, არანაკლებ 50%-ით შემცირების შემთხვევაში, თუ აღნიშნულის შესახებ მის მიერ მიმდინარე გადასახდელის გადახდის სავადომდე (ქონების გადასახადის შემთხვევაში 1 ივნისამდე) ეცნობება შესაბამის საგადასახადო ორგანოს, გადასახადის გადამხდელს უფლება აქვს შეამციროს ან საერთოდ არ გადაიხადოს მიმდინარე გადასახდელების თანხები.
55. გადასახადის გადამხდელის მიერ ამ მუხლის 53-ე პუნქტის გამოყენების შემთხვევაში, თუ წარმოდგენილი ფაქტობრივი წლიური შედეგების მიხედვით არ დასტურდება მოსალოდნელი დასაბეგრი შემოსავლის (მოგების) 50 პროცენტით შემცირების ფაქტი და გადასახადის გადამხდელს საანგარიშო წლის განმავლობაში სრული ოდენობით არ გადაუხდია მიმდინარე გადასახდელების თანხები, მასზე უნდა განხორციელდეს საურავის დარიცხვა გადაუხდელი მიმდინარე გადასახდელების ფარგლებში, მიმდინარე გადასახდელების გადახდის ვადების დადგენილი თარიღებიდან საგადასახადო დეკლარაციის წარდგენის თარიღამდე არსებულ დროის მონაკვეთში. ამასთან, საგადასახადო წლის დასრულებამდე დეკლარაციის წარდგენის შემთხვევაში გადაუხდელ მიმდინარე გადასახდელებზე საურავი დაერიცხება ამ საგადასახადო წლის 31 დეკემბრის ჩათვლით.
 
მაგალითი №1:
ვთქვათ შპს ,,ელიტამ“ საგადასახადო ორგანოში წარდგენილ 2009 წლის მოგების გადასახდის წლიურ დეკლარაციაში დასაბეგრი მოგება განსაზღვრა 500 000 ლარის ოდენობით, საიდანაც შესაბამისად მოგების გადასახადის თანხა გამოუანგარიშდა 75 000 ლარის ოდენობით (500 000 X 15%) : 100;
იმის გათვალისწინებით, რომ 2010 წელს საზოგადოება არ ელოდება დასაბეგრი მოგების მნიშვნელოვან ცვლილებას გასულ 2009 წელთან შედარებით,
 
მოცემულ პირობებში:
 
 შპს ,,ელიტა“ ვალდებულია 2010 წლის განმავლობაში მიმდინარე გადასახდელების სახით გადაიხადოს, ხოლო საგადასახადო ორგანო ვალდებულია საგადასახადო კოდექსით დაწესებულ ვადებში დაარიცხოს მოგების გადასახადის მიმდინარე გადასახდელები შემდეგი ოდენობით:
 
15 მაისისათვის – 18 750 ლარი,
15 ივლისისათვის – 18 750 ლარი,
15 სექტემბრისათვის – 18 750 ლრი,
15 დეკემბრისათვის – 18 750 ლარი.
 
შპს ,,ელიტას“ 2010 საგადასახადო წლის განმავლობაში გადახდილი მიმდინარე გადასახდელების თანხები ეთვლება ამ საგადასახადო წლის მიხედვით დარიცხულ გადასახადში.
 
მაგალითი №2:
პირობა იგივეა, რაც პირველ მაგალითში, იმ განსხვავებით, რომ შპს ,,ელიტამ“ 2010 წლის 7 ივლისს საგადასახადო ორგანოს წერილობით აცნობა იმის შესახებ, რომ მას 2010 წელს მოსალოდნელი დასაბგრი მოგება წინა წლის მოგებასთან შედარებით უმცირდება არა ნაკლებ 50%-ით და სურს გამოიყენოს კანონით მინიჭებული უფლება, მიმდინარე გადასახადელების გადახდისაგან გათავისუფლების შესახებ.
 
მოცემულ პირობებში:
საგადასახადო ორგანო ვალდებულია შეასრულოს შპს ,,ელიტას“ მოთხოვნა და მომავალი სამი სავადოს მიხედვით (15 ივლისი, 15 სექტემბერი და 15 დეკემბერი) აღარ განახორციელოს მიმდინარე გადასახდელების დარიცხვა. ხოლო რაც შეეხება 2010 წლის 15 მაისის სავადოს მიხედვით დარიცხულ მიმდინარე გადასახდელს (18 750 ლარი), მისი შემცირება არ განხორციელდება, რადგან საწარმომ მოსალოდნელი შემცირების შესახებ პირველი სავადოს დადგომამდე არ აცნობა საგადასახადო ორგანოს.
 
მაგალითი №3:
პირობები იგივეა, რაც პირველ მაგალითში იმ განსხვავებით, რომ შპს ,,ელიტა“-მ 2010 წლის 25 აპრილს წერილობით აცნობა საგადასახადო ორგანოს იმის შესახებ, რომ მას 2010 წელს მოსალოდნელი დასაბეგრი მოგება წინა საგადასახადო წლის მოგებასთან შედარებით უმცირდება არა ნაკლებ 50%-ისა და სურს გამოიყენოს საქართველოს საგადასახადო კოდექსით მინიჭებული უფლება მიმდინარე გადასახდელების გადახდისაგან გათავისუფლების შესახებ.
ამასთან, შპს ,,ელიტამ“ საქმიანობის შეწყვეტასთან დაკავშირებით 2010 წლის 1 დეკემბერს საგადასახადო ორგანოში წარდგენილ 2010 წლის მოგების გადასახადის დეკლარაციაში დასაბეგრი მოგება აჩვენა 240 000 ლარის ოდენობით, ანუ გასულ 2009 წელთან შედარებით იგი შემცირებულია მხოლოდ 48%-ით (240 000 : 500 00)X100 = 48%.
 
მოცემულ პირობებში:
იმის გათვალისწინებით, რომ საწარმოს დასაბეგრი მოგება შეუმცირდა 50%-ზე ნაკლები ოდენობით და დაცული არ არის საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 155-ე მუხლის მე-4 ნაწილის პირობები, შპს ,,ელიტას“ საურავი უნდა დაერიცხოს მიმდინარე გადასახდელების გადახდის ვადების დადგენილი თარიღებიდან მოგების გადასახადის წლიური დეკლარაციის წარდგენის თარიღამდე არსებულ პერიოდზე, ანუ მოცემულ შემთხვევაში 2010 წლის 31 დეკემბრამდე პერიოდისათვის.
კერძოდ, შპს ელიტას“ მიმდინარე გადასახდელების გადაუხდელობის შემთხვევაში 2010 წლის 31 დეკემბრამდე პერიოდზე საურავი უნდა დაერიცხოს შემდეგ თანხებზე:
 
2010 წლის 16 მაისიდან 15 ივლისის ჩათვლით პერიოდზე – 18 750 ლარზე;
 
2010 წლის 16 ივლისიდან 15 სექტემბრის ჩათვლით პერიოდზე 37 500 (18750 + 18750) ლარზე;
 
2010 წლის 16 სექტემბრიდან 15 დეკემბრის ჩათვლით პერიოდზე 56 250 (37500 + 18750) ლარზე;
 
 2010 წლის 16 დეკემბრიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით პერიოდზე 75 000 (56 250 + 18750) ლარზე.
 
56. გადასახადი გადახდილ უნდა იქნეს:
ა) ,,საგადასახადო მოთხოვნაში” მითითებული დარიცხვის ადგილის მიხედვით;
ბ) საგადასახადო კანონმდებლობაში მითითებული ადგილის მიხედვით, თუ საჭირო არ არის ,,საგადასახადო მოთხოვნა”;
გ) გადასახადის გადამხდელი არამეწარმე ფიზიკური პირის საცხოვრებელი ადგილის ან საწარმოს/ორგანიზაციის, მეწარმე ფიზიკური პირის საგადასახადო რეგისტრაციის (აღრიცხვის) ადგილის მიხედვით, თუ საგადასახადო კანონმდებლობაში ადგილი მითითებული არ არის;
დ) საგადასახადო რეგისტრაციის (აღრიცხვის) ადგილის მიხედვით, თუ გადახდას ასრულებს საგადასახადო აგენტი.
57. საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს ვებგვერდის მეშვეობით საბანკო პლასტიკური ბარათით გადახდის განხორციელებისას გადასახადის ან/და გადასახდელის გადახდის დამადასტურებელ დოკუმენტად მიჩნეული უნდა იქნეს აღნიშნული საშუალებით გადახდის დროს კომერციული ბანკის ან მისი მომსახურე საანგარიშსწორებო – საპროცესინგო ცენტრის მიერ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსათვის მიწოდებული ელექტრონული შეტყობინება გადახდის ოპერაციის შესახებ.
 58. გადამხდელთა მიერ სასაქონლო ოპერაციის განხორციელების დროს ვალდებულებების შესრულების უზრუნველყოფის მიზნით დეპოზიტის გამოყენების შემთხვევაში დეპოზიტების აღრიცხვა წარმოებს დანართი №5-ის შესაბამისად (დეპოზიტები სახელმწიფო ხაზინაში). ამასთან, დეპოზიტიდან სასაქონლო ოპერაციის განხორციელების დროს წარმოქმნილი ვალდებულების შესრულების მიზნით, თანხის ბიუჯეტში გადატანა უნდა განხორციელდეს პირის მიერ თავისუფალი ფორმით შედგენილი განცხადების საფუძველზე. გარდა საგარანტიო უზრუნველყოფისათვის განკუთვნილი სადეპოზიტო თანხებისა.
    მუხლი 4. ბარათზე საურავების ასახვის წესები
1. საგადასახადო ვალდებულების შესრულებად ითვლება საგადასახადო კოდექსით დადგენილ ვადაში გადასახადის თანხის გადახდა. გადასახადი გადახდილი უნდა იქნეს სრულ ლარებში, გადასახადი გადახდილად ითვლება, თუ გადასახადის გადამხდელმა სათანადო საგადახდო დავალება საბანკო დაწესებულებას ჩააბარა შესაბამისი გადასახადის გადახდის ვადის ბოლო დღის 24 საათამდე.
 2. გადასახადის გადახდის დღედ ითვლება გადასახადის თანხის ბიუჯეტის შესაბამის ანგარიშზე ჩარიცხვის დღე, თუ საგადასახადო კანონმდებლობით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.
 3. საურავი წარმოადგენს ძირითად საგადასახადო სანქციას, რომელიც ეკისრება ნებისმიერ პირს, თუ მან საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში არ გადაიხადა ან არასრულად გადაიხადა ძირითადი გადასახადის თანხა. საურავის დარიცხვა წარმოებს იმ შემთხვევაშიც, როდესაც გადასახადის გადამხდელი დამოუკიდებლად აღმოაჩენს დაშვებულ შეცდომას და ბიუჯეტში გადარიცხავს გადასახადის შემცირებულ თანხებს.
 
 მაგალითი:
 შპს „ელიტამ” თვითონ აღმოაჩინა, რომ 2010 წლის 15 სექტემბრისათვის საგადასახადო ორგანოში წარდგენილ დღგ-ის დეკლარაციაში გამოანგარიშებული გადასახადი 15000 ლარის ნაცვლად უნდა ყოფილიყო 18000 ლარი, ანუ გადასახადი შემცირებული იქნა 3000 ლარით, რომელიც გადარიცხულია ბიუჯეტში 10 დღის დაგვიანებით. საგადასახადო ორგანოს მიერ შემცირებულ თანხაზე დაერიცხება საურავი ყოველი ვადაგადაცილებული დღისათვის 21 ლარის ოდენობით.
 
 [3000 X (10 X 0.07%)] = 21 ლარი
 
 4. საურავის დარიცხვა ხორციელდება თითოეული ვადაგადაცილებული დღისათვის საგადასახადო დავალიანების წარმოქმნის მომდევნო კალენდარული დღიდან.
 5. თუ გადასახადის გადამხდელი საურავის დარიცხვის ვალდებულების ვადის დადგომის შემდეგ გადაიხდის გადასახადის ძირითადი თანხის ნაწილს, გადახდის მომდევნო კალენდარული დღიდან საურავის დარიცხვა გაგრძელდება საგადასახადო დავალიანების ფაქტობრივად დარჩენილ ნაწილზე, ხოლო თუ მოვალე მთლიანად დაფარავს საგადასახადო დავალიანებას, ამ შემთხვევაში დავალიანების დაფარვის მომდევნო კალენდარული დღიდან მთლიანად შეწყდება საურავის დარიცხვა.
 6. საურავის ოდენობა ტოლია საგადასახადო დავალიანების თანხის 0.07 პროცენტისა ყოველი ვადაგადაცილებული დღისათვის, რომლის გაანგარიშება წარმოებს შემდეგი ფორმულის გამოყენებით:
 
 საურავი = (დავალიანების თანხა X ვადაგადაცილებულ დღეთა რაოდენობა X 0.07) : 100
 
მაგალითი №1:
ვთქვათ, შპს ,,ელიტას” 2010 წლის ივნისის თვის დღგ-ის დეკლარაციით გადასახდელი ქონდა 25 000 ლა­რი, რომელიც უნ­და გა­დახ­დი­ლი­ყო არა უგ­ვი­ა­ნეს ამავე წლის 15 ივლისისა, შპს ,,ელიტამ” კი აღნიშნული თან­ხა გა­და­ი­ხა­და 2010 წლის 15 ოქტომბერს.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 ვა­და­გა­და­ცი­ლე­ბუ­ლი დღე­ე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბა შეადგენს 92 დღეს (16 ივლისიდან 15 ოქტომბრის ჩათ­ვლით), ხოლო გა­და­სახ­დე­ლი სა­უ­რა­ვის ოდე­ნო­ბა კი გამოუანგარიშდება – 1610.50 ლარის ოდენობით (25000 X 0.07 X 92) : 100.
 
 მა­გა­ლი­თი №2:
 პირობები იგივეა რაც პირველ მაგალითში იმ განსხვავებით, რომ შპს ,,ელიტამ” ამ თან­ხის ნა­წი­ლი – 15 000 ლა­რი გა­და­ი­ხა­და 30 სექტემბერს, ხო­ლო და­ნარ­ჩე­ნი 10 000 ლა­რი კი გა­და­ი­ხა­და 15 ნოემბერს.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 ვა­და­გა­და­ცი­ლე­ბუ­ლი დღე­ე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბა 25 000 ლა­რის­თვის შეადგენს 77 დღეს (16 ივლისიდან 31 სექტემბრის ჩათ­ვლით), ხო­ლო 10 000 ლა­რის­თვის კი – 123 დღეს (16 ივლისიდან 15 ნოემბრის ჩათ­ვლით).
 ამდენად, გა­და­სახ­დე­ლი სა­უ­რა­ვის ოდე­ნო­ბა გამოუანგარიშდება შემდეგნაირად:
 
 [(25 000 ლა­რი x 0,07% x 77 დღე) : 100 + (10 000 ლა­რი x 0,07% x 106 დღე): 100] = 1669,50 ლა­რი.
 
 7. გადასახადის გადახდის ვადის გადაცილების შემთხვევაში გადასახადის გადახდის დღე ითვლება ვადაგადაცილებულ დღედ.
 8. საგადასახადო სანქციას საურავი არ ერიცხება.
 9. გადასახადის გადამხდელის მიერ გადასახადი გადაიხდება მისი საგადასახადო აღრიცხვის ადგილის მიხედვით, გარდა არამეწარმე ფიზიკური პირისა, რომელიც გადასახადს იხდის მისი საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით.
 10. იმ შემთხვევაში, როდესაც გადასახადის გადახდის ვადა ემთხვევა დასვენების დღეს, ვადაგადაცილებული დავალიანების თანხაზე საურავის დარიცხვა იწყება დასვენების დღის შემდეგ მეორე სამუშაო დღიდან.
 11. საურავის დარიცხვა ბარათზე მიმდინარეობს ყოველდღიურად და ჩანაწერები მის შესახებ წარმოებს ყოველი გატარებული ოპერაციის დროს. ინფორმაცია საურავის შესახებ ითვლება ნებისმიერი მითითებული პეროიდისათვის.
 12. თუ გადასახადის გადამხდელს, საგადასახადო მოთხოვნა, მათ შორის, ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების მიერ ქონების გადასახადის განაკვეთების ცვლილებასთან (შემოღებასთან) დაკავშირებით, ასევე ზონების დაკონკრეტების გამო, ხელახლა გადაანგარიშებული ქონების გადასახადის შესახებ, ჩაბარდა გადასახადის გადახდის ვადის დადგომის შემდეგ, მაშინ საურავის დარიცხვა განხორციელდება ამ პირისათვის საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარების დღის შემდეგ მე-20 დღიდან. ამასთან, გადამხდელს დაზუსტებულ ,,საგადასახადო მოთხოვნასთან” ერთად გაეგზავნება განმარტება, რომელშიც აისახება ,,საგადასახადო მოთხოვნაში” ცვლილებების შეტანის მიზეზები.
 
 მაგალითი:
 ვთქვათ შპს ,,ელიტას” წარმოექმნა საგადასახადო ვალდებულება 25000 ლარზე, რომლის გადახდის ვადა არის 2010 წლის 25 ოქტომბერი, რაზედაც ,,საგადასახადო მოთხოვნა” ჩაბარდა 2010 წლის 27 ოქტომბერს.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 შპს ,,ელიტის” მიმართ საურავის დარიცხვის პროცედურა, საგადასახადო დავალიანების (25000 ლარი) გადაუხდელობის შემთხვევაში დაიწყება მისთვის ,,საგადასახადო მოთხოვნის” ჩაბარების დღის შემდეგ მე-20 დღიდან, ანუ 2010 წლის 16 ნოემბრიდან.
 13. საურავი არ დაეკისრებათ (იმ გადასახადების გარდა, რომელთა მიმართაც გადამხდელს ეკისრება საგადასახადო აგენტის ფუნქცია):
 ა) საქონლის/მომსახურების მიმწოდებლებს – იმ საგადასახადო ვალდებულებებზე, რომელიც წარმოქმნილია საქართველოს სახელმწიფო და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულების ბიუჯეტებით გათვალისწინებული ასიგნებების საფუძველზე მიწოდებული საქონლის/გაწეული მომსახურების ღირებულების შემსყიდველი ორგანიზაციის მიერ თანხის აუნაზღაურებლობის შედეგად, მათი ღირებულების ფაქტობრივი დაფინანსების ოდენობისა და მიწოდებული საქონლის/გაწეული მომსახურების საერთო მოცულობაში ხვედრითი წილის პროპორციულად.
 
 მაგალითი:
ვთქვათ შპს ,,ელიტამ” საქართველოს სახელმწიფო და ადგილობრივი თვითმმართველი ერთეულების ბიუჯეტებით გათვალისწინებული ასიგნებების საფუძველზე გაწია 10 000 ლარის ღირებულების მომსახურება. შემსყიდველმა ორგანიზაციამ (სახელმწიფო და ადგილობრივი თვითმმართველი ორგანოები) ვერ აუნაზღაურა ამ მომსახურების ღირებულება.
 შპს ,,ელიტას” ფაქტობრივი დაფინანსების ოდენობის შესაბამისად გაწეული მომსახურების საერთო მოცულობაში ხვედრითი წილის შესაბამისად გადასახდელად დაერიცხა დღგ 2000 ლარის ოდენობით, რომელიც გადაუხდელი დარჩა.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
შპს ,,ელიტას” დღგ-ში წარმოქმნილ საგადასახადო დავალიანების თანხის (2000 ლარი) გადაუხდელობის გამო ბარათზე საურავის დარიცხვის ოპერაცია არ განხორციელდება;
ბ) საქართველოს პარლამენტის მიერ რატიფიცირებული საერთაშორისო ხელშეკრულებებით განსაზღვრული პროექტების (მათ შორის, პროექტის მოსამზადებელი ეტაპის) განმახორციელებელ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებს, რომლებთანაც საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს დადებული აქვს ,,პროექტის განხორციელების უფლებამოსილების შესახებ” ხელშეკრულება – ამ პროექტების ფარგლებში წარმოშობილ საგადასახადო ვალდებულებებზე.
 
 მაგალითი:
 საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საქართველოს პარლამენტის მიერ რატიფიცირებული საერთაშორისო ხელშეკრულებებით განსაზღვრული პროექტების (მათ შორის, მოსამზადებელი ეტაპის) განმახორციელებელ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებთან დადებული აქვს ,,პროექტის განხორციელების უფლებამოსილების შესახებ” ხელშეკრულება.
 ამ პროექტის განხორციელების ფარგლებში ამ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებს წარმოექმნათ საგადასახადო ვალდებულება 6000 ლარის ოდენობით, რომელიც არ არის გადახდილი ბიუჯეტში.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებს, რომლებსაც ზემოთ აღნიშნული პროექტის ფარგლებში წარმოექმნათ საგადასახადო დავალიანება (კონკრეტულ შემთხვევაში 6000 ლარი), მასზე საურავის დარიცხვა არ განხორციელდება.
14. გასული საანგარიშო პერიოდისათვის დამატებით დარიცხვას ან შემცირებას დაქვემდებარებული საურავის თანხების ბარათზე ასახვა ხდება ერთდროულად, დამატებით დარიცხვას ან შემცირებას დაქვემდებარებული გადასახადის თანხების ბარათზე ასახვის პარალელურად. ბარათზე საურავის თანხების დამატებით დარიცხვის ან შემცირების (ჩამოწერის) დროს გაითვალისწინება გადამხდელის მიერ განხორციელებული ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების მდგომარეობა ნარჩენი საგადასახადო დავალიანების ან ზედმეტად გადახდილი გადასახადის თანხების მიხედვით.
15. თუ გადასახადის თანხა არ არის გადახდილი საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში, ამ შემთხვევაში პირი ვალდებულია გადაიხადოს შესაბამისი საურავი. საურავი ერიცხება გადასახადის (გადასახდელის) თანხას, რომელიც არის სხვაობა გადასახადის გადამხდელის შეუსრულებელ საგადასახადო ვალდებულებასა და ზედმეტად გადახდილი გადასახადების თანხების ჯამს შორის, შესაბამისი ვალდებულების წარმოქმნის მომდევნო კალენდარული დღიდან თითოეული ვადაგადაცილებული დღისათვის. ამასთან, ერთ რომელიმე გადასახადის (გადასახდელის) თანხაზე საურავის დარიცხვის დროს გაითვალისწინება გადამხდელის სხვა გადასახადებში (გადასახდელებში) ზედმეტად გადახდილი თანხები. იმ შემთხვევაში, თუ ზედმეტად გადახდილი თანხების ჯამი აღემატება ვადაგადაცილებულ დავალიანებებს, ავტომატურად (პროგრამულად) ზედმეტობის წარმოშობის თარიღიდან შეწყდება საურავების დარიცხვა იმ გადასახადების (გადასახდელების) მიხედვით, რომლებზედაც ირიცხება ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანებები. თუ ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების საერთო თანხა აღემატება ზედმეტად გადახდილ გადასახადების (გადასახდელების) საერთო თანხას, მაშინ ცალკეულ გადასახადში (გადასახდელში) საურავის დარიცხვა შეწყდება ზედმეტობის წარმოშობის თარიღიდან, ზედმეტად გადახდილი თანხის ფარგლებში, სხვა გადასახადებში (გადასახდელებში) არსებული ნარჩენი დავალიანებების პროპორციულად. ამასთან, გასალდოების პროცედურაში მონაწილეობს ყველა მოქმედი გადასახადების მიხედვით გახსნილი პირადი აღრიცხვის ბარათი, ელექტრონული ვერსიის არსებობიდან. რაც შეეხება ექსპორტისა და იმპორტის გადასახდელების ბარათებს, ისინი სალდირების პროცედურაში მონაწილეობენ ბარათებზე ასახული 2011 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდის მდგომარეობით წარმოქმნილი ვალდებულებებისა და განხორციელებული ოპერაციების შესახებ მონაცემების მიხედვით, ხოლო 2011 წლამდე პერიოდში წარმოქმნილი ვალდებულებებისა და განხორციელებული ოპერაციების შესახებ მონაცემები სალდირების პროცედურაში გათვალისწინებული იქნება ექსპორტისა და იმპორტის გადასახდელების ბარათებზე 2011 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით დაფიქსირებული ნაშთების სახით.
16. დროებითი ბარათები გასალდოების პროცესში არ მონაწილეობენ და შესაბამისად მათი მონაცემები არ აისახება ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტში.
17. გადასახადის გადამხდელებს, რომლებსაც მონაცემთა ბაზაში უფიქსირდებათ ლიკვიდირებული გადამხდელის სტატუსი, ასეთ ბარათებზე მოხდება ყველა ოპერაციის გაჩერება და, შესაბამისად, საურავების დათვლა, ბოლო ცვლილების თარიღამდე ან არსებულ ბოლო ოპერაციამდე. ყველა ის საურავი, რომლის შემცირება ვრცელდება ბარათების ელექტრონული ვერსიის არსებობამდე პერიოდზე (მაგალითად: საურავის ნაშთის წლის დასაწყისისათვის შემცირების დროს), უნდა გატარდეს ოპერაცია ,,შემცირებულია დასკვნით” ან სხვა საურავის შემცირების ოპერაციით, გარდა ,,შემცირებულია ზედმეტობის საფუძველზე”. თუ ხდება შეცდომით (აქტით, დასკვნით ან სხვა) დარიცხული საურავის შემცირება – უნდა გატარდეს ოპერაცია ,,შემცირებულია დასკვნით” ან სხვა საურავის შემცირების ოპერაციით, გარდა ,,შემცირებულია ზედმეტობის საფუძველზე”. ყველა ის საურავი, რომლის შემცირება ვრცელდება ბარათების ელექტრონული ვერსიის არსებობის პერიოდზე, უმცირდება ავტომატურად და საგადასახადო ორგანოს მიერ გატარებული ჩანაწერები არ აისახება ბარათებზე და ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტში. იმ შემთხვევაში, თუ საჭირო გახდება უკვე გატარებული შემცირებული საურავის გამიჯვნა ზემოაღნიშნული პრინციპით, საგადასახადო ორგანო წარმოადგენს ინფორმაციას შემოსავლების სამსახურში ამ მეთოდური მითითების მონაცემები ბარათზე შემცირებული გასამიჯნი საურავების შესახებ დანართი №6-ის შესაბამისად, რის შემდეგ განხორციელდება კორექტირება.
    მუხლი 5. ბარათებზე ოპერაციების ჩაწერის წესები
1. ბარათი (დანართი №1) შედგება 26 სვეტისაგან და მასში მონაცემები შეიტანება შემდეგი წესით:
ა) პირველ სვეტში აღინიშნება ოპერაციის ჩაწერის თარიღი – დღე, თვე, წელი. ყველა სახის ოპერაციის ჩანაწერები წლის განმავლობაში ამ სვეტში კეთდება ქრონოლოგიურად. თვითოეულ სტრიქონზე ჩაიწერება მხოლოდ ერთი ოპერაცია და თავისუფალი სტრიქონები არ დაიტოვება;
ბ) მე-2 სვეტში იწერება ოპერაციის მოკლე შინაარსი, ინფორმაცია გადასახადის დარიცხვის, გადახდის, შემცირების, დაბრუნების, სხვა გადასახადებში გადატანის, გადასახადის გადახდის ვადის გაგრძელების, უიმედო ვალების ჩამოწერის და სხვათა შესახებ, შესაბამისი პერიოდის მითითებით. ამავე სვეტში მიეთითება დოკუმენტები, რომელთა საფუძველზეც განხორციელდა ეს ოპერაციები: საგადახდო დავალება, საგადასახადო დეკლარაცია, დაზუსტებული (დამატებითი) საგადასახადო დეკლარაცია, დასკვნა ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნების ან გადატანის თაობაზე, გადაწყვეტილებები სავარაუდო დარიცხვის, საგადასახადო შემოწმების აქტით დარიცხული ან შემცირებული თანხების, დავალიანების გადახდის ვადის გაგრძელების შესახებ, კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს დადგენილება ან განჩინება. ამ სვეტში შესატანი ჩანაწერების ტიპური ჩამონათვალი მოცემულია ამ ინსტრუქციის №7 დანართში;
გ) მე-3 სვეტში ,,გადახდის ვადა და ჩარიცხვის თარიღი” იწერება დარიცხული გადასახადის გადახდის ვადა, ხოლო ბიუჯეტის ანგარიშზე გადასახადის გადარიცხვის შემთხვევაში – ფაქტობრივად გადახდის თარიღი. თუ გადასახადის გადამხდელის ანგარიშსწორების ანგარიშიდან ჩამოწერილი გადასახადის თანხები ჩარიცხულია ბიუჯეტში მხოლოდ მომდევნო დღეს, ამ შემთხვევაში მე-3 სვეტში ეჩვენება ორი თარიღი: მრიცხველში – გადამხდელის ანგარიშსწორების ანგარიშიდან თანხის ჩამოწერის თარიღი, ხოლო მნიშვნელში კი – თანხის ბიუჯეტის ანგარიშზე ჩარიცხვის თარიღი;
დ) მე-4 – მე-10 სვეტებში იწერება ინფორმაცია ძირითადი გადასახადები მიხედვით, კერძოდ:
 დ.ა) მე-4 სვეტში იწერება როგორც მიმდინარე თვეში გადასახდელად გამოანგარიშებული, ისე გასული პერიოდის მიხედვით დამატებით დარიცხული თანხები. გადასახდელად გამოანგარიშებული თანხების ჩაწერა ამ სვეტში წარმოებს მხოლოდ გადახდის ვადის დადგომისას;
დ.ბ) მე-5 სვეტი განკუთვნილია, როგორც მიმდინარე თვის, ისე გასულ პერიოდზე ადრე დარიცხული თანხების შემცირებისათვის. შემცირების თანხები ბარათში ჩაიწერება არა უგვიანეს სათანადო საბუთის მიღების მომდევნო სამუშაო დღისა. აგრეთვე, რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მყოფი საწარმოს, რესტრუქტურიზებული დავალიანების თახის ძირითადი ნაწილისათვის, მისი გაყინვის პერიოდში და რეაბილიტაციის რეჟიმში მყოფი საწარმოს ძირითადი თანხის ნაწილისათვის, რომელსაც ამ რეჟიმში მუშაობის პერიოდის განმავლობაში საურავი არ ერიცხება. შესამცირებელი თანხები ბარათში ჩაიწერება არა უგვიანეს სათანადო საბუთის მიღების შემდეგი დღისა;
დ.გ) მე-6 სვეტში – გადახდილია ბიუჯეტში – იწერება საბანკო დაწესებულების მიერ ბიუჯეტში ჩარიცხული გადასახადის თანხები. ჩანაწერები ამ სვეტში წარმოებს მხოლოდ სახელმწიფო ხაზინიდან მიღებული საგადამხდელო დოკუმენტების საფუძველზე. იმ შემთხვევაში, როდესაც შემოსული თანხა აღემატება კუთვნილ ძირითად გადასახადის თანხებს, მე-6 სვეტში ჩაიწერება ბიუჯეტში გადახდილი თანხა იმ ნაწილის გამოკლებით, რაც მიიმართება მე-15 ან 21-ე სვეტებში ჩაწერილი ჯარიმისა და საურავის დასაფარავად. ბიუჯეტში შემოსული თანხის მე-6, მე-13 და მე-20 სვეტებში ჩაწერასთან ერთად შემოსული თანხა ჩაიწერება 26-ე სვეტში ნაზარდი ჯამით წლის დასაწყისიდან;
დ.დ) მე-7 სვეტში – ,,ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებულია ან გადატანილია” – იწერება ამ გადამხდელის მიერ ხაზინის ერთიანი ანგარიშის დაბრუნების ქვეანგარიშიდან უკან დაბრუნებული ან ბიუჯეტის მიმდინარე შემოსავლებიდან სხვა გადასახადების გადახდის ანგარიშებში გადატანილი თანხის ოდენობა, ხოლო 26-ე სვეტში ეჩვენება შემოსავლის ახალი ჯამი წლის დასაწყისიდან. ზედმეტად გადახდილი თანხის, რომელიც ექვემდებარება გადატანას სხვა გადასახდებში რიცხული ნარჩენების დასაფარავად, მისი გადატანის შემთხვევაში, გადასატანელი თანხა ისევე, როგორც დასაბრუნებელი, ჩაიწერება მე-7 სვეტში, ამავდროულად შემცირდება 26-ე სვეტის ჯამი. იმ გადასახადის ბარათზე, რომლის დასაფარავადაც წარმოებს ჩათვლა, ეს თანხა ჩაიწერება მე-6 სვეტში, როგორც ჩვეულებრივი ბიუჯეტის შემოსავალი;
დ.ე) მე-8 სვეტში ნაჩვენები იქნება გადასახადის ნარჩენი დავალიანების თანხა, რომელიც დარჩა გადაუხდელი კანონმდებლობით გათვალისწინებული გადახდის ვადის გასვლის შემდეგ;
დ.ვ) მე-9 სვეტში გამოიყოფა დავალიანების თანხა, რომელზედაც არ ხდება საურავის დარიცხვა.
დ.ზ) მე-10 სვეტი გამოყოფილია გადამხდელის მიერ ამ გადასახადზე ზედმეტად გადახდილი ან წარმოქმნილი ზედმეტობის თანხის ოდენობის აღსარიცხავად;
ე) მე-11 – მე-16 სვეტები განკუთვნილია ფინანსური სანქციებით დარიცხული ჯარიმების აღრიცხვისათვის, კერძოდ: მე-11 სვეტი – ,,დარიცხულია”, მე-12 სვეტი – ,,შემცირებულია”, მე-13 სვეტი – ,,გადახდილია ბიუჯეტში”, მე-14 სვეტი – ,,უკან დაბრუნებულია”, მე-15 სვეტი – ,,დავალიანება”, მე-16 სვეტი – ,,ზედმეტად გადახდილი”;
ვ) მე-17 – 21-ე სვეტები განკუთვნილია ძირითადი გადასახადის გადახდის ვადაგადაცილების გამო დარიცხული და გადახდილი საურავების აღრიცხვისათვის, კერძოდ:
ვ.ა) მე-17 სვეტი ,,დროის პერიოდი” – მიეთითება დროის პერიოდი, რომლის განმავლობაშიც ხდება საურავების დარიცხვა;
ვ.ბ) მე-18 სვეტი ,,დარიცხულია” – ჩაიწერება დარიცხული საურავის თანხის ოდენობა;
ვ.გ) მე-19 სვეტი ,,საურავი, რომელიც არ დაერიცხა სალდირების შედეგად” – ჩაიწერება საურავის თანხა, რომელიც არ იქნა დარიცხული სალდირების პროცედურის გამო;
 ვ.დ) მე-20 სვეტში ,,გადახდილია ან დაბრუნებულია (–)” – იწერება გადასახადის გადამხდელის მიერ გადახდილი ან დაბრუნებული ან/და ძირითადი გადასახადის დასაფარავად ჩათვლილი საურავის თანხები, ამ უკანასკნელის შემთხვევაში მე-2 სვეტში ,,ოპერაციის შინაარსი” მიეთითება – ,,გადმოტანილია ძირითადი გადასახადის დასაფარავად საურავის ანგარიშიდან”;
 ვ.ე) 21-ე სვეტი ,,გადაუხდელი საურავის ნაშთი” – აღირიცხება გადაუხდელი საურავის თანხის ნაშთი;
ზ) 22-ე – 25-ე სვეტები განკუთვნილია ჯამური ანგარიშსწორების სალდოსათვის, ძირითადი გადასახადის, ფინანსური სანქციის სახით ჯარიმისა და საურავების ჩათვლით, კერძოდ: 22-ე სვეტი – ,,დავალიანება სულ”; მათ შორის: 23-ე სვეტი – ,,დავალიანება (მე-8 სვეტი + მე-15 სვეტი); 24-ე სვეტი – ,,საურავი (სვეტი 21-ე); 24-ე სვეტი – ,,ზედმეტად გადახდილია (მე-10 სვეტი + მე-16 სვეტი)”;
თ) 26-ე სვეტში აისახება გადახდილი თანხები ნაზარდი ჯამით, წლის დასაწყისიდან.
    მუხლი 6. ბარათზე შედეგების გამოყვანის წესები
1. ყოველი მითითებული პერიოდისთვის (თვე, კვარტალი, წელი) ბარათზე ხდება შედეგების გამოყვანა გამოანგარიშებული, დარიცხული, შემცირებული, ბიუჯეტში გადახდილი, ჩათვლილი და ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებული გადასახადის თანხების, ჯარიმებისა და საურავების მიხედვით, გარდა იმ სვეტებისა, რომლებშიც ასახულია საბოლოო ნაშთები და საბოლოო ნაშთების გამოყვანა ხდება ნაზარდი ჯამით წლის დასაწყისიდან. მიღებული შედეგები ჩაიწერება ,,შედეგი პერიოდისათვის” ჩანაწერის გასწვრივ.
2. ოპერაციის ჩანაწერის ყოველი თარიღისათვის განისაზღვრება ,,ანგარიშსწორების სალდო” ნარჩენი (–), ზედმეტად გადახდილი (+), როგორც ძირითადი გადასახადების, ისე ჯარიმებისა და საურავის თანხების მიხედვით.
3. შედეგების გამოყვანისას ,,ანგარიშსწორების სალდო ნარჩენი (–), ზედმეტად გადახდილი (+), ,,საურავის სალდო” და ,,სალდო ჯარიმის თანხაზე”, ჯამური თანხის დაანგარიშება არ წარმოებს, არამედ საშედეგო (ჯამურ) სტრიქონზე ჩაიწერება ნარჩენის თანხა (–) ან ,,ზედმეტად გადახდილი (+), რომელიც გამოყვანილი იქნა ბოლო ოპერაციის ჩაწერის დროს.
4. ,,შედეგი პერიოდისათვის” აღინიშნება ბარათზე გავლებული ხაზით, მითითებული პერიოდისთვის ბოლო ჩანაწერის შემდეგ.
5. შედეგების შეჯამების დროს ცალკეულ სვეტებში ,,–” ნიშნით ჩაწერილი თანხები ჯამს გამოაკლდება.
6. ბარათში შედეგების გამოყვანის შემდეგ ხდება ანგარიშგების სალდოს გამოანგარიშების სისწორის შემოწმება, შესაბამისად თვის, კვარტალის, წლის ბოლოსათვის შემდეგი წესით: ,,საანგარიშო პერიოდის დასაწყისისათვის არსებული სალდო ნარჩენი (–) ან ზედმეტად გადახდილი (+)” მინუს ,,დარიცხულია თვის, კვარტალის, წლის განმავლობაში”, პლუს „შემცირებულია თვის, კვარტლის, წლის განმავლობაში” პლუს „გადახდილია თვის, კვარტლის, წლის განმავლობაში” მინუს ,,დაბრუნებულია თვის, კვარტალის, წლის განმავლობაში”.
 7. გადასახადების დარიცხვის, შემცირების, გადახდის და დაბრუნების შესახებ ყველა ჩანაწერი ბარათზე წარმოებს განაყოფში ,,ანგარიშსწორება ძირითადი გადასახადების მიხედვით”, რომელიც იყოფა სვეტებად: „დარიცხულია”, „შემცირებულია”, „გადახდილია ბიუჯეტში”, „ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებულია ან გადატანილია”, და „ანგარიშსწორების სალდო”. განაყოფში – „ანგარიშსწორება ძირითადი გადასახადის მიხედვით” ანგარიშსწორების სალდო „ნარჩენი და ზედმეტად გადახდილია”, გამოიანგარიშება შემდეგი არითმეტიკული მოქმედებების გამოყენებით: საშედეგო თანხებს მე-4 სვეტში, გამოკლებული მე-5 – მე-7 სვეტების ჯამი, დამატებული ანგარიშსწორების სალდო საანგარიშო პერიოდის დასაწყისისათვის (უარყოფითი სალდოს შემთხვევაში – მე-8 სვეტი, ხოლო დადებითი სალდოს შემთხვევაში – მე-10 სვეტი), უნდა უდრიდეს შესაბამისად მე-8 ან მე-10 სვეტების საშედეგო თანხას საანგარიშო პერიოდის დასასრულისათვის.
8. ბარათზე მიმდინარე გადასახადის დარიცხვისა და გადახდის შესახებ ჩანაწერების ერთი და იმავე თარიღით გატარების დროს, უპირატესობა მიენიჭება დარიცხვის ჩანაწერს.
9. ყველა ჩანაწერი ჯარიმის დარიცხვის, შემცირების, გადახდის და დაბრუნების შესახებ წარმოებს ველში „ანგარიშსწორება ფინანსური სანქციის სახით ჯარიმის თანხაზე”, რომელიც იყოფა შემდეგ გრაფებად: “დარიცხულია”, “შემცირებულია”, „გადახდილია ბიუჯეტში”, „უკან დაბრუნებულია” და „სანქციის ანგარიშსწორების სალდო”. ანგარიშსწორების სალდო „ნარჩენი ან ზედმეტად გადახდილი” გამოიანგარიშება შემდეგი არითმეტიკული მოქმედების გამოყენებით: – „ანგარიშსწორება ფინანსური სანქციის სახით ჯარიმის თანხაზე”, საშედეგო თანხის მე-11 სვეტს გამოკლებული მე-12 – მე-14 სვეტების ჯამი, დამატებული ანგარიშსწორების სალდო საანგარიშო პერიოდის დასაწყისისათვის, სვეტი 15 (ნარჩენი სალდოს შემთხვევაში), ან სვეტი 16 (დადებითი სალდოს შემთხვევაში), უნდა უდრიდეს შესაბამისად მე-15 სვეტის ან მე-16 სვეტის საშედეგო თანხას.
10. ყველა ჩანაწერი საურავის დარიცხვის, გადახდის, დაბრუნების შესახებ წარმოებს განაყოფში „ანგარიშსწორება საურავის დარიცხვაზე და გადახდაზე”, რომელიც იყოფა სვეტებად „დროის პერიოდი”, „დარიცხულია საურავი”, „საურავი, რომელიც არ დაერიცხა სალდირების შედეგად”, „გადახდილია ან დაბრუნებულია” და „გადაუხდელი საურავის ნაშთი”. ველი საურავის დარიცხვაზე „დავალიანება”, ან „ზედმეტად გადახდილია”, გამოიანგარიშება შემდეგი არითმეტიკული მოქმედების გამოყენებით: განაყოფში – „ანგარიშსწორება საურავის დარიცხვაზე და გადახდაზე”, გადაუხდელი საურავის სალდო საანგარიშო პერიოდის დასაწყისისათვის, დამატებული მე-18 სვეტის საშედეგო თანხა, უნდა უდრიდეს მე-20 და 21-ე სვეტების ჯამს.
    მუხლი 7. ბარათის შემოწმების წესი
1. გადასახდელების აღრიცხვის სწორად წარმოების კონტროლის მიზნით საგადასახადო ორგანოები ახორციელებენ ბარათებზე წარმოებული ჩანაწერების სისწორის შემოწმებას. ბარათის შემოწმება შესაძლებელია განხორციელდეს შემდეგ შემთხვევებში:
ა) საწარმოს (ორგანიზაციის) ლიკვიდაციის/რეორგანიზაციის შემთხვევაში გადამხდელის საგადასახადო აღრიცხვიდან (რეგისტრაციიდან) მოხსნის დროს;
ბ) საგადასახადო შემოწმების ჩატარების შემთხვევაში;
გ) საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების შემთხვევაში;
დ) ბიუჯეტში ზედმეტად ან შეცდომით გადახდილი შემოსულობის თანხის დაბრუნების შემთხვევაში;
ე) საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ სხვა შემთხვევებში.
2. ბარათის შემოწმების შემთხვევაში, ამ მუხლით გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელებისათვის გადასახადის გადამხდელი საგადასახადო ორგანოში წარადგენს შესამოწმებელ პერიოდში ბარათზე განხორციელებული დარიცხვა-ჩარიცხვების შესახებ ინფორმაციას დანართი №8 ფორმის მიხედვით, რომელიც ბეჭედდასმული (არსებობის შემთხვევაში) და ხელმოწერილი უნდა იყოს უფლებამოსილი პირის მიერ. შესამოწმებელი პერიოდი მოიცავს პერიოდს ბოლო შემოწმებიდან შემოწმების დაწყების თარიღამდე ხანდაზმულობის ვადის გათვალისწინებით.
3. ბარათების შემოწმების დროს უნდა დადგინდეს:
ა) ბარათზე დარიცხული და შემცირებული გადასახადის თანხების შესახებ წარმოებული ჩანაწერების თავისდროულობა, სისწორე და სისრულე;
ბ) საგადასახადო შემოწმებების შედეგად დამატებით დარიცხული (შემცირებული) თანხების ასახვის თავისდროულობა და სისრულე;
გ) პირველადი და სახელმწიფო ხაზინის დოკუმენტაციის საფუძველზე, ბიუჯეტში ჩარიცხული და ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებული გადასახადის თანხების შესახებ ბარათზე წარმოებული ჩანაწერების თავისდროულობა, სისწორე და სისრულე;
დ) გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო ანგარიშგებაში შეტანილი ცვლილებების შედეგად, ადრე წარდგენილ საგადასახადო დეკლარაციაში არსებული განსხვავების ბარათზე ასახვის სისწორე;
ე) გადასახადების გადახდის ვადების მითითების სისწორე;
ვ) გადასახადის თანხების ბიუჯეტში ჩარიცხვის თარიღების მითითების სისწორე.
4. ბარათის შემოწმებისას შემოსავლების სამსახურის ერთიან კომპიუტერული ბაზის მონაცემებსა და გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილ ინფორმაციას შორის უზუსტობის გამოვლენის შემთხვევაში ხდება შესაბამისი პირველადი დოკუმენტების შემოწმება. ბარათთან დაკავშირებული პირველადი დოკუმენტები მოიცავს: საგადახდო დავალებას, საგადასახადო/სასაქონლო დეკლარაციას, დაზუსტებულ საგადასახა­დო/სასაქონ­ლო დეკლარაციას, დასკვნას ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნების ან გადატანის თაობაზე, გადაწყვეტილებებს სავარაუდო დარიცხვის, საგადასახადო შემოწმების აქტით დარიცხული ან შემცირებული თანხების, საგადასახადო დავალიანების დაფარვის ვადის გაგრძელების შესახებ, კანონიერ ძალაში შესულ სასამართლოს დადგენილებას ან განჩინებას, კომერციული ბანკის ან მისი მომსახურე საანგარიშსწორებო – საპროცესინგო ცენტრის მიერ მიწოდებულ ელექტრონული შეტყობინების გადახდის ოპერაციის შესახებ ინფორმაციას და სხვა.
 5. საანგარიშო წლის დამთავრების შემდეგ ყველა ბარათზე ავტომატურად გამოიყვანება შედეგები წლის ბოლოსათვის, რომლებიც გადადის მომდევნო საგადასახადო წლის დასაწყისისათვის გახსნილ ახალ ბარათზე.
6. ბარათის შემოწმების შედეგად, საჭიროების შემთხვევაში, მოწმდება საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის და გადასახადის გადამხდელის ხელმოწერით (ბეჭდის არსებობის შემთხვევაში – ბეჭდით) დანართი №9 ფორმის შესაბამისი აქტი.
 7. ბარათის შემოწმების ვადა საგადასახადო ორგანოსა და გადასახადის გადამხდელის მონაცემებს შორის განსხვავების არარსებობის პირობებში არ უნდა აღემატებოდეს 5 სამუშაო დღეს, ხოლო განსხვავების არსებობის პირობებში კი – აღნიშნული ვადა არ უნდა აღემატებოდეს 15 სამუშაო დღეს.
 8. მსხვილი გადამხდელის სტატუსის მქონე პირის ბარათის შემოწმების ვადა შესაძლებელია გაიზარდოს 30 დღემდე.
 9. ლიკვიდირებული საწარმოს/ორგანიზაციის ბარათის შემოწმების შედეგად დამოწმებული დანართი №9-ის შესაბამისი შედარების აქტი გადაეცემა საგადასახადო ორგანოს საარქივო განყოფილებას შესანახად.
 10. გადამხდელის გადასახადების (ექსპორტის და იმპორტის გადასახდელების) მიხედვით ბარათის შემოწმების დროს, როდესაც გადასახადის გადამხდელს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 68-ე მუხლის შესაბამისად გადავადებული აქვს წლიური საშემოსავლო, ქონების ან მოგების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის ვადა, არ ხდება არსებული ზედმეტობის გათვალისწინება და საურავის შემცირება, კანონმდებლობით გათვალისწინებული ბოლო საგადასახადო დეკლარაციის წარმოდგენამდე.
    მუხლი 8. ბარათის დახურვის წესი
1. საგადასახადო წლის დამთავრების შემდეგ დეკემბრის თვის ბოლო რიცხვში ყველა ოპერაციის მიხედვით გაკეთებული ჩანაწერის შემდეგ დაიხურება ყველა ბარათი და გამოიყვანება ,,ანგარიშგების სალდო” წლის შედეგების მიხედვით, კერძოდ:
ა) გამოანგარიშებული/დარიცხული, შემცირებული, გადახდილი, ჩათვლილი და უკან დაბრუნებული გადასახდის თანხების, აგრეთვე ჯარიმებისა და საურავების მიხედვით;
ბ) გადასახადების მიხედვით, რომლებსაც შეეცვალათ საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების ვადა.
2. ბარათის დახურვა გადასახადების გადამხდელების მიხედვით ხდება ავტომატურად, შემდეგი წესით:
ა) ის ბარათები, რომლებზედაც არ ირიცხება დავალიანება ან ზედმეტობა საგადასახადო წლის დამთავრების შემდეგ დაიხურება და გაკეთდება ჩანაწერი ,,შედეგი წლის ბოლოსათვის”, ამავდროულად გაიხსნება ახალი ბარათი და გაკეთდება ჩანაწერი ,,მიმდინარე წლის ათვლის სათავე”;
 ბ) დავალიანების ან ზედმეტად გადახდილი თანხების ნაშთების არსებობის შემთხვევაში ბარათზე გაკეთდება ჩანაწერი ,,შედეგი წლის ბოლოსათვის,” ჩაიწერება ნაშთები, რომელიც გადაიტანება მომავალი საგადასახადო წლისათვის გახსნილ ახალ ბარათებში და გაკეთდება ჩანაწერი „მიმდინარე წლის ათვლის სათავე”.
3. საგადასახადო წლის დამთავრებასთან დაკავშირებით ბარათის დახურვის შემდეგ, მასში ყოველგვარი ჩანაწერის გაკეთება დაუშვებელია, თუ ამ მეთოდური მითითებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.
 4. გარდა ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული შემთხვევისა, ბარათი იხურება:
ა) გადასახადის გადამხდელთა საგადასახადო აღრიცხვის (რეგისტრაციის) ცვლილებისას;
ბ) იურიდიული პირის ლიკვიდაციისას (მათ შორის – რეორგანიზაციის შედეგად ლიკვიდაციისას);
გ) ფიზიკური პირის გარდაცვალებისას, სასამართლოს მიერ უგზო-უკვლოდ დაკარგულად ან ქმედუუნაროდ აღიარებისას.
 5. გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო აღრიცხვის (რეგისტრაციის) ცვლილებისას ბარათის ელექტრონული ვერსია ავტომატურად გადადის, როგორც კი მიეთითება მისი გადასვლის შესახებ გადასახადის გადამხდელთა საგადასახადო აღრიცხვის (რეგისტრაციის) პროგრამაში. ბარათი შეიძლება გადაგზავნილ იქნეს, ასევე წერილობითი ფორმითაც. საგადასახადო ორგანო, საიდანაც გადადის გადასახადის გადამხდელი, ბარათში ახდენს შემდეგი სახის ჩანაწერს – ,,პირადი აღრიცხვის ბარათი დახურულია, ბარათის ასლი ------------------------- (მიეთითება თარიღი) გაგზავნილია ----------------------------- საგადასახადო ორგანოსათვის”. გადასახადის გადამხდელის ახალი ადგილსამყოფლის მიხედვით მდებარე საგადასახადო ორგანო, ძველი ადგილსამყოფლის მიხედვით საგადასახადო ორგანოდან მიღებული ,,სალდოს” გათვალისწინებით, ხსნის ახალ ბარათს.
 6. იურიდიულ პირთა ლიკვიდაციის (მათ შორის, რეორგანიზაციის შედეგად ლიკვიდაციის) შემთხვევაში ბარათზე კეთდება შემდეგი ჩანაწერი ,,ლიკვიდირებულია” ან ,,ლიკვიდირებულია რეორგანიზაციის საფუძველზე” და მიეთითება ლიკვიდაციის დამადასტურებელი დოკუმენტის ნომერი და თარიღი. საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაციის შემთხვევაში ბარათზე შეიტანება ჩანაწერი ,,ლიკვიდირებული იურიდიული პირი”, ,,გამოცხადებულია ბანკროტად” ან ,,მიმდინარეობს რეაბილიტაციის პროცესი”.
 7. სალიკვიდაციო გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ ბარათზე ხდება ნაშთის განულება უკუოპერაციებით. საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაციის სტატუსის მინიჭების შემდგომ პერიოდში ბარათზე, საჭიროების შემთხვევაში, ხორციელდება ოპერაციების ასახვა საბოლოო მიზნობრიობის გარკვევამდე.
 8. ფიზიკური პირის გარდაცვალების, სასამართლოს მიერ უგზო-უკვლოდ დაკარგულად ან ქმედუუნაროდ აღიარების შემთხვევაში, მის ბარათზე რაიმე სახის გადასახადის ან გადასახდელის დარიცხვა აღარ ხორციელდება (გარდა დღგ-ისა, კერძოდ, საქონლის ნაშთს, რომელზედაც გადასახადის გადამხდელს მიღებული ჰქონდა დღგ-ის ჩათვლა და რომლის მიხედვითაც მიღებული ჩათვლების გაუქმება უნდა აისახოს ბარათზე), ხოლო შემდგომი პერიოდების მიხედვით დარიცხული თანხები (მათ შორის – საურავი) ექვემდებარება გაუქმებას.
 9. იმ შემთხვევაში, თუ გარდაცვლილი ფიზიკური პირის მემკვიდრე აგრძელებს იმავე სამეწარმეო საქმიანობას, რომელსაც ახორციელებდა გარდაცვლილი მეწარმე ფიზიკური პირი და, ფაქტობრივად, ფლობს მის ქონებას, ამ შემთხვევაში გარდაცვლილი ფიზიკური პირის ბარათებიდან მოხდება საბოლოო ნაშთების გადატანა მისი მემკვიდრის ბარათებზე. ამასთან, გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანებაზე საურავის დარიცხვა წყდება მემკვიდრის მიერ სამკვიდროს მიღებამდე პერიოდზე.
 10. თუ არ არსებობს გარდაცვლილის მემკვიდრე, ან თუ ყველა მემკვიდრემ უარი განაცხადა მემკვიდრეობის მიღებაზე, ან თუ გარდაცვლილი ფიზიკური პირის საგადასახადო დავალიანების მოცულობა აღემატება მემკვიდრეობით მიღებული ქონების ღირებულებას, ამ შემთხვევაში დარჩენილი თანხა ითვლება უიმედო საგადასახადო დავალიანებად და იგი ჩამოიწერება საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
    მუხლი 9. ბარათის წარმოება საწარმოს (ორგანიზაციის) რეორგანიზაციის შემთხვევაში
1. საწარმოს (ორგანიზაციის) რეორგანიზაციის შემთხვევაში, ბარათების შემოწმების შემდეგ, რეორგანიზებული საწარმოს (ორგანიზაციის) ბიუჯეტში გადასახდელების ანგარიშგების სალდო გადაიტანება ახლადშექმნილი უფლებამონაცვლე საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათზე რეორგანიზაციის თარიღით (რეორგანიზაციის თარიღის ათვლა მოხდება შესაბამისი მარეგისტრირებელი ორგანოს უფლებამოსილი პირის მიერ სათანადო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის თარიღიდან). რეორგანიზებული საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათზე ზედმეტობის არსებობის შემთხვევაში აღნიშნული ზედმეტობა უფლებამონაცვლე საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათზე მოქმედებს სალდოს გადატანის თარიღიდან. რეორგანიზებული პირის რამდენიმე უფლებამონაცვლის არსებობის შემთხვევაში „სალდო”, დავალიანების ან ზედმეტობის სახით, განაწილდება ამ უფლებამონაცვლეებს შორის მათი წილის შესაბამისად. თითოეული მათგანის წილი განისაზღვრება გამყოფი ბალანსით ან სხვა გადამცემი აქტით.
2. ერთი საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათების გაერთიანების დროს, ანუ ერთ საწარმოზე (ორგანიზაციაზე) ორი და მეტი ბარათის შეცდომით გახსნის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანომ შესაძლებელია განახორციელოს მე-7 მუხლით განსაზღვრული პროცედურები, რის შემდეგაც ყველა არსებული ბარათის მიხედვით გადასახადის გადამხდელის ბიუჯეტში გადასახდელი თანხის ანგარიშგების სალდო გადაიტანება ერთ-ერთ ბარათზე, მიღებული გადაწყვეტილების თარიღით და გამოიყვანება საერთო სალდო ყველა ჩანაწერის გათვალისწინებით. გაუქმებული ბარათის ნაშთები განულდება უკუოპერაციებით. თუ ხორციელდება ოპერაციების გადატანა, მაშინ ნაშთის გამოყვანა განხორციელდება ავტომატურად და გაუქმებული ბარათის განულება მოხდება ნაშთების განულებით უკუოპერაციების გატარებით.
3. რეორგანიზაციის დამთავრების შემდეგ გამოიყვანება ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების სალდო, დაიხურება ბარათი უკუოპერაციებით (განულდება) და გაკეთდება ჩანაწერი (დანართი №1, სვეტი №2) ,,დავალიანება (ზედმეტობა) გადატანილია უფლებამონაცვლე ორგანიზაციის ბარათზე”, მიეთითება მისი საიდენტიფიკაციო ნომერი, ბოლოს ამობეჭდილ ბარათზე კეთდება ხელმოწერა.
4. უფლებამონაცვლე საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათზე გადაიტანება რეორგანიზებული საწარმოს (ორგანიზაციის) ანგარიშგების სალდო, დავალიანება (ზედმეტობა) და კეთდება ჩანაწერი: “გადმოტანილია რეორგანიზებული საწარმოს (ორგანიზაციის) ბარათიდან” და მიეთითება რეორგანიზებული ორგანიზაციის საიდენტიფიკაციო ნომერი, ამოიბეჭდება ბარათი და კეთდება ხელმოწერა.
    მუხლი 10. აქციზური მარკების ნიშანდებას დაქვემდებარებული საქონლის რეალიზაციით მიღებული ,,აქციზის’’ ბარათზე ასახვის წესი
1. აქციზის იმ გადამხდელთა მიმართ, რომლებიც აწარმოებენ აქციზური მარკებით ნიშანდებას დაქვემდებარებულ საქონელს, საგადასახადო ორგანო გადასახადის ამ სახეში აწარმოებს ,,აქციზური მარკების” და „აქციზის” ბარათებს.
2. ,,აქციზური მარკების” ბარათი გაიხსნება აქციზური მარკების შესაძენად გადახდილი თანხების აღრიცხვისათვის.
3. ,,აქციზის” ბარათი გამოიყენება დეკლარაციით გაცხადებული აქციზის გადასახადის აღრიცხვისათვის.
4. ,,აქციზური მარკების” ბარათზე მე-6 სვეტში (დანართი №1) „გადახდილია ბიუჯეტში” აღირიცხება აქციზური მარკების შეძენის დროს გადახდილი გადასახადის თანხა, ხოლო მე-4 სვეტში „დარიცხულია” შეიტანება აქციზის დეკლარაციის III განაყოფის მე-15 სტრიქონზე აღნიშნული თანხა – [რომელიც მოიცავს აქციზური მარკებით ნიშანდებულ საქონელზე აქციზისა (სტრიქონი 3) და აქციზური მარკების დანაკლისზე აქციზის (სტრიქონი 4) ჯამს (სტრიქონი 3 + სტრიქონი 4) გამოკლებული დაბრუნებული აქციზური მარკებით ნიშანდებული საქონლის კუთვნილი აქციზი (სტრიქონი 7)]. ერთდროულად, „აქციზური მარკების” ბარათის მე-4 სვეტში აღნიშნული თანხა, აისახება ,,აქციზის” ბარათის მე-5 სვეტში ,,შემცირებულია”. ,,აქციზური მარკების” ბარათზე, მე-5 სვეტში ,,შემცირებულია” შეიტანება დეკლარაციის III განაყოფის მე-14 სტრიქონზე ასახული თანხა – (რომელიც მოიცავს დაბრუნებული აქციზური მარკებით ნიშანდებული საქონლის კუთვნილ აქციზს (სტრიქონი 7) გამოკლებული აქციზური მარკებით ნიშანდებული საქონლისა (სტრიქონი 3) და აქციზური მარკების დანაკლისზე (სტრიქონი 4) შესაბამისი აქციზის ჯამი). ერთდროულად, ,,აქციზური მარკების” ბარათის მე-5 სვეტში აღნიშნული თანხა, აისახება ,,აქციზის” ბარათის მე-4 სვეტში ,,დარიცხულია”. ,,აქციზური მარკები”-ს ბარათის მე-7 სვეტში ,,ბიუჯეტიდან უკან დაბრუნებულია ან გადატანილია”, აღირიცხება აქციზის თანხა საგადასახადო ორგანოში დაბრუნებული მარკების მიხედვით. დაუშვებელია „აქციზური მარკების” ბარათზე არსებული ზედმეტობის რაიმე ფორმით და წესით შემცირება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა აქციზური მარკები უბრუნდება საგადასახადო ორგანოს, კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესით.
 მაგალითი 1: 2009 წლის მარტში პირმა მიაწოდა აქციზური მარკებით ნიშანდებას დაქვემდებარებული საქონელი, რომლის კუთვნილი აქციზი შეადგენს 900 ლარს. დასაბეგრ ოპერაციაზე ჩასათვლელი აქციზის თანხაა 300 ლარი. დაბრუნებული აქციზური მარკებით ნიშანდებას დაქვემდებარებული საქონლის კუთვნილი აქციზის თანხაა 400 ლარი. ეს თანხა პირს დარიცხული ჰქონდა 2009 წლის თებერვლის თვის დეკლარაციის საფუძველზე, როდესაც განახორციელა მიწოდება. 2009 წლის მარტის დეკლარაციის შევსების შედეგად მე-12 სტრიქონზე ჩაიწერება 200 ლარი {900 – (300 + 400)}, რომელიც ექვემდებარება დარიცხვას “აქციზის” ბარათზე მე-4 სვეტში. ვინაიდან დეკლარაციის III განაყოფის სტ.3+სტ.4 მეტია სტ.7-ზე, ანუ 900 მეტია 400-ზე, დეკლარაციის III განაყოფის მე-14 სტრიქონში იქნება ნული, ხოლო მე-15 სტრიქონში ჩაიწერება (900 – 400) = 500 და 500 ლარი დაერიცხება „აქციზური მარკების” ბარათზე მე-4 სვეტში. ერთდროულად „აქციზური მარკების” ბარათის მე-4 სვეტში აღნიშნული თანხა 500 ლარი აისახება „აქციზის” ბარათის მე-5 სვეტში „შემცირებულია”. „აქციზის” ბარათზე შედეგი იქნება 300 ლარის შემცირება, ხოლო „აქციზური მარკების” ბარათზე შედეგი იქნება 500 ლარის დარიცხვა, რაც შეესაბამება რეალურ შედეგს.
 მაგალითი 2: 2009 წლის მარტში პირმა მიაწოდა აქციზური მარკებით ნიშანდებას დაქვემდებარებული საქონელი, რომლის კუთვნილი აქციზი შეადგენს 200 ლარს. 2009 წლის მარტის დეკლარაციის შევსების შედეგად მე-13 სტრიქონში ჩაიწერება 500 ლარი {(300 + 400) – 200}, რომელიც ექვემდებარება შემცირებას და აისახება „აქციზის” ბარათზე მე-5 სვეტში. ვინაიდან დეკლარაციის III განაყოფის სტრიქონი 7 მეტია სტ.3 + სტ.4-ზე, ანუ 400 მეტია 200 – ზე, დეკლარაციის III განაყოფის მე-15 სტრიქონში იქნება ნული, ხოლო მე-14 სტრიქონში ჩაიწერება (400 – 200) = 200 და ამ 200 ლარის შემცირება აისახება „აქციზური მარკების” ბარათზე მე-5 სვეტში. ერთდროულად „აქციზური მარკების” ბარათის მე-5 სვეტში აღნიშნული თანხა 200 ლარი აისახება „აქციზის” ბარათის მე-4 სვეტში “დარიცხულია”. „აქციზის” ბარათზე შედეგი იქნება 300 ლარის შემცირება, ხოლო „აქციზური მარკების” ბარათზე შედეგი იქნება 200 ლარის შემცირება, რაც შეესაბამება რეალურ შედეგს.ნ (16.06.2009, 382)
5. ,,აქციზის” ბარათი იწარმოება აქციზის დეკლარაციის მიხედვით. დეკლარაციაში აისახება მთლიანი აქციზი ყველა საქონელზე, როგორც მარკების გარეშე, ასევე მარკებით ნიშანდებულ საქონელზე. სტრიქონში ,,დარიცხულია გადასახდელად” აისახება აქციზის დეკლარაციის III განაყოფის მე-12 სტრიქონში აღნიშნული თანხა. სტრიქონში ,,შემცირებულია” აისახება აქციზის დეკლარაციის III განაყოფის მე-13 სტრიქონში აღნიშნული თანხა. სტრიქონში ,,გადახდილია ბიუჯეტში” აისახება აქციზის გადასახადის თანხა (აქციზური მარკების ანგარიშზე გადახდილი თანხის გარდა), ანუ ის თანხა, რომელიც გადახდილია აქციზის და არა აქციზური მარკის სახაზინო კოდით. სტრიქონში ,,უკან დაბრუნებულია”, „ჩათვლილია სხვა გადასახადში” აისახება თანხა, რომელიც „აქციზის” ბარათზე წარმოშობილი ზედმეტობის ანგარიშიდან, რომელშიც არ გაითვალისწინება „აქციზური მარკების” ბარათზე წარმოშობილი ზედმეტობის თანხები, დაბრუნებულია ან გადატანილია სხვა გადასახადში არსებული წესის შესაბამისად. ამასთან, ყველა შემთხვევაში, აქციზის გადასახადში (იგულისხმება „აქციზის ბარათი” და ,,აქციზური მარკების” ბარათი) პირველად აისახება დარიცხვის ოპერაცია „აქციზის ბარათზე” სტრიქონში ,,დარიცხულია გადასახდელად”, სადაც აისახება აქციზის დეკლარაციის III განაყოფის მე-12 სტრიქონში აღნიშნული თანხა.
6. ,,აქციზის” ბარათზე წარმოშობილი ზედმეტობის ანგარიშში შესაძლებელია აქციზური მარკების გაცემა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მარკების შესაბამისი გადასახადის თანხა, საგადასახადო ორგანოს მიერ წარდგენილი დასკვნების საფუძველზე, დადგენილი წესის თანახმად გადატანილი იქნება სახაზინო სამსახურის მიერ აქციზური მარკების ანგარიშზე და აისახება ,,აქციზური მარკების” ბარათზე. ამასთან, ,,აქციზური მარკების” ბარათზე წარმოქმნილი ზედმეტობა მონაწილეობას არ მიიღებს გადასახადის გადამხდელის სხვა გადასახადებში არსებული საგადასახადო დავალიანების დაფარვის პროცესში.
    მუხლი 11. ზედმეტად ან შეცდომით გადახდილი თანხების ბარათზე ასახვის, გადატანის და დაბრუნების წესი
1. თუ გადასახადების და სანქციების გადახდილი თანხების ჯამი აღემატება დარიცხული გადასახადების და სანქციების თანხების ჯამს ითვლება, რომ გადასახადის გადამხდელს გააჩნია ზედმეტად გადახდილი თანხები.
 2. ზედმეტობად არ ჩაითვლება:
 ა) მიმდინარე გადასახდელების ის თანხა, რომელთა გადახდის ვადა ჯერ არ დამდგარა;
 ბ) განვლილ საანგარიშო პერიოდზე საგადასახადო დეკლარაციის წარმოდგენამდე თანხის წინასწარი გადახდა.
 3. გადასახადის გადამხდელის მიერ ზედმეტად გადახდილი გადასახადის თანხის დაბრუნება ან სხვა გადასახადების გადახდის ანგარიშებში გადატანა რეგულირდება ,,ბიუჯეტის შემოსულობების აღრიცხვა-ანგარიშგებისა და ანგარიშსწორების განხორციელებისა და ბიუჯეტში ზედმეტად ან შეცდომით გადახდილი შემოსულობის თანხის დაბრუნების, აღრიცხვისა და ანგარიშგების შესახებ” საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2009 წლის 30 დეკემბრის №916 ბრძანებით და საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 63-ე მუხლით დადგენილი ნორმების შესაბამისად.
 4. ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნების მიზნით საგადასახადო ორგანო ახორციელებს მე-7 მუხლით გათვალისწინებულ პროცედურებს, რის შემდეგაც აფორმებს დასკვნას ზედმეტობის არსებობის შესახებ №10 დანართი ფორმის შესაბამისად.
5. ცალკეული გადასახადის ან/და სანქციის სახეში ზედმეტად გადახდილი თანხების სხვა გადასახადის/სანქციის გადახდის ანგარიშში გადატანის დროს, საგადასახადო ორგანოების მიერ ფორმდება დასკვნა ზედმეტობის არსებობის შესახებ №11 დანართი ფორმის შესაბამისად, რომლის საფუძველზე საგადასახადო ორგანო სახაზინო სამსახურში აგზავნის ბეჭედდასმულ წერილს თანხების გადატანის მოთხოვნით.
 6. საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაციის შემთხვევაში გადახდილი გადასახადებისა და სანქციების თანხების ჯამის დარიცხული გადასახადებისა და სანქციების თანხების ჯამზე გადამეტების შემთხვევაში, შესაბამისი საგადასახადო ორგანო პირველ რიგში მას ჩათვლის ლიკვიდაციის პროცესში მყოფი საგადასახადო სუბიექტის სხვა გადასახადების გადახდების (მათ შორის – სანქციების) ანგარიშში დავალიანების საერთო თანხის პროპორციულად ან უბრუნებს ლიკვიდაციის პროცესში მყოფ საგადასახადო სუბიექტს, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 63-ე მუხლით დადგენილი წესით.
 
მაგალითი:
ვთქვათ, ლიკვიდაციის პროცესში მყოფ შპს ,,ელიტას” საგადასახადო დავალიანებები შესაბამისად შეადგენს: დღგ-ში – 75 000 ლარს და მოგებაში – 35 000 ლარს. ამავე დროს ორგანიზაციას საშემოსავლო გადასახადში გააჩნია ზედმეტად გადახდილი თანხა 45 000 ლარის ოდენობით.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
 
 საშემოსავლო გადასახადში არსებული ზედმეტობა გადანაწილდება დარჩენილი საგადასახადო დავალიანების პროპორციულად, შემდეგი წესით:
 
 [ 45000 : (75000 + 35000) X 100] = 40,9 %;
 
 დღგ-ის დავალიანება შემცირდება – (75000 X 40,9%) : 100 = 30.7 ათ. ლარით;
 
 მოგების გადასახადის დავალიანება შემცირდება – (35000 X 40,9) : 100 = 14.3 ათ. ლარით.
 
7. საწარმოს/ორგანიზაციის რეორგანიზაციამდე მის მიერ ზედმეტად გადახდილი გადასახადის თანხას საგადასახადო ორგანო ჩათვლის ამ საწარმოს/ორგანიზაციის უფლებამონაცვლის მიერ რეორგანიზებული საწარმოს/ორგანიზაციის გადასახდელი სხვა გადასახადების (მათ შორის –სანქციების) ვალდებულებათა ანგარიშში საერთო თანხის პროპორციულად ან უბრუნდება უფლებამონაცვლეს საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესით.
 8. დაუშვებელია დღგ-ის ,,უკუდაბეგვრის ბარათზე” არსებული თანხების ზედმეტად გადახდილ თანხად განხილვა და მათი სხვა გადასახადების მიხედვით დავალიანების დასაფარავად მიმართვა, გადასახადის გადამხდელის მიერ შესაბამის პერიოდზე ანგარიშგების წარდგენამდე.
 9. შეცდომით ითვლება შენატანები, რომელთა ბარათზე განთავსება მიღებული საგადამხდელო დოკუმენტებით შეუძლებელია, კერძოდ:
ა) უზუსტობაა დაშვებული გადამხდელის საიდენტიფიკაციო ნომრის მითითებაში;
 ბ) ბანკის ან ცალკეული სახის საბანკო ოპერაციების განმახორციელებელი ორგანიზაციების მიერ, შეცდომით, ორჯერ არის ჩარიცხული გადასახადის თანხები;
გ) გადახდის ტექსტური დანიშნულება არ შეესაბამება ,,გადახდის დანიშნულებას” – გადახდილი თანხის დანიშნულება უნდა შეესაბამებოდეს შემოსულობის კოდის სრულ დასახელებას;
დ) პირის, სხვა განმთავსებლის ან მომსახურე ბანკის მიერ შეცდომით გადასახადის ამკრეფის ან თვითმმართველი ერთეულის კოდის არასწორი სიმბოლოებით ბიუჯეტში განხორციელებული შენატანები.
10. ამ მუხლის მე-9 პუნქტის ,,დ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში, შეცდომით ჩარიცხული გადასახადის თანხების გასწორების მიზნით, პირმა, სხვა განმთავსებელმა ან მომსახურე ბანკმა წერილობით უნდა მიმართოს შეცდომით გადარიცხული გადასახადის თანხების მიმღებ შესაბამის საგადასახადო ორგანოს.
11. შეცდომით ჩარიცხული თანხების დოკუმენტაციის კუთვნილების გარკვევის შემდეგ წარმოებს მისი პირადი აღრიცხვის ბარათზე განაწილება ან ხდება შეცდომით ჩარიცხული გადასახადის თანხის დაბრუნება იმ საგადასახადო ორგანოსათვის, სადაც რეგისტრირებულია გადამხდელი, რის შესახებაც კეთდება სათანადო ჩანაწერი შეცდომით ჩარიცხული თანხის აღრიცხვის რეესტრში.
12. ზედმეტად გადახდილი გადასახადის ან/და სანქციის თანხების დაბრუნების და სხვა გადასახადების გადახდის ანგარიშებში გადატანის აღრიცხვის მიზნით, საგადასახადო ორგანოები აწარმოებენ რეესტრებს დანართი №12 და დანართი №13 ფორმების შესაბამისად.
13. საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის მიერ დოკუმენტებში მითითებული თანხის ბარათზე ორჯერ გატარების გამო დაშვებული შეცდომის გასწორება წარმოებს შემდეგი წესით:
ა) აუცილებელი წესით წარმოებს საგადამხდელო დოკუმენტების რეკვიზიტების შედარება დარიცხვის დოკუმენტებთან;
ბ) ბიუჯეტის შემოსულობების შესახებ შეცდომით განხორციელებული ჩანაწერის დადასტურების შემთხვევაში, რომელიც საჭიროებს შესაბამისად ბარათის ჩანაწერის ცვლილებას, წარმოებს ბარათის შესაბამის გრაფაში ადრე გაკეთებული ჩანაწერის ,,უკუოპერაციით გასწორება” საბოლოო მონაცემებიდან გამორიცხვის გზით. გრაფაში ,,ოპერაციის შინაარსი” კეთდება შესაბამისი ჩანაწერი შეცდომის გასწორების თარიღის და საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის სახელისა და გვარის მითითებით.
14. საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირის მიერ 30 საბანკო დღის განმავლობაში უნდა განხორციელდეს გაურკვევლად ჩათვლილი ბიუჯეტში განხორციელებული გადახდების კუთვნილების გარკვევა, შემდგომში სათანადო პროცედურების ჩასატარებლად.
15. საგადახდო დოკუმენტების განაწილება-განთავსებისას, რომლის საფუძველზეც განხორციელდა გადასახადის გადამხდელისათვის ზედმეტად გადახდილი გადასახადის ან/და სანქციის თანხის დაბრუნება ან სხვა გადასახადების გადახდის ანგარიშში ჩათვლა, გადასახადის გადამხდელის ცალკეულ სახეში გახსნილ ბარათებზე გატარდება შემდეგი ოპერაციები:
ა) შესაბამის ბარათზე, რომლიდანაც განხორციელდა ჩათვლა, დაბრუნება ან ბიუჯეტის შემოსულობათა სხვა გადასახადის გადახდის ვალდებულებათა ანგარიშში გადატანა, ჩათვლილი ან დაბრუნებული გადასახადის თანხის ოდენობა აისახება გრაფაში ,,დაბრუნებულია ან გადატანილია”;
ბ) ბარათზე, რომელზედაც განხორციელდა ჩათვლა – ოპერაცია აისახება გრაფაში „გადახდილია ბიუჯეტში“.
16. ფიზიკურ პირს, რომელიც არ არის ვალდებული წარადგინოს დეკლარაცია მიღებული შემოსავლებისა და გადახდილი თანხების შესახებ, შეუძლია წარადგინოს იგი საგადასახადო ორგანოში აღნიშნული გადასახადის თანხის გადაანგარიშებისა და მისი ანაზღაურების მოთხოვნით.
17. არარეზიდენტ პირს, რომელიც საქართველოში არსებული წყაროდან იღებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 134-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ” და „ე” ქვეპუნქტებით განსაზღვრულ შემოსავლებს და გადახდის წყაროსთან დაუკავდა შესაბამისი გადასახადი, უფლება აქვს საგადასახადო აღრიცხვის ადგილის მიხედვით საგადასახადო ორგანოს საანგარიშო წლის მომდევნო წლის პირველ აპრილამდე, წარუდგინოს საგადასახადო დეკლარაცია დაკავებული გადასახადის თანხის დაბრუნების მოთხოვნით.
18. საგადასახადო აგენტი (დამქირავებელი), რომელმაც ფიზიკურ პირს ხელფასის სახით განაცემზე ზედმეტად (შეცდომით, არასწორად) დაუკავა საშემოსავლო გადასახადი, უფლებამოსილია მოახდინოს კუთვნილი საშემოსავლო გადასახადის გადაანგარიშება, აუნაზღაუროს ფიზიკურ პირს ზედმეტად გადახდილი თანხა და საგადასახადო ორგანოში შესაბამისი საანგარიშო პერიოდის (პერიოდების) მიხედვით წარადგინოს დეკლარაცია ფიზიკურ პირზე გადახდილი თანხების და დაკავებული საშემოსავლო გადასახადის ოდენობის შესახებ, სათანადოდ კორექტირებული.
 19. იმ შემთხვევაში, თუ ობიექტური მიზეზების გამო შეუძლებელია საგადასახადო აგენტის მიერ ზედმეტად (შეცდომით, არასწორად) დაკავებული საშემოსავლო გადასახადის დაბრუნება (ფიზიკურმა პირმა შეწყვიტა მუშაობა იმ საწარმოში, სადაც მას არ ჰქონდა გავრცელებული კანონმდებლობით გათვალისწინებული შეღავათი. საწარმო, სადაც ფიზიკური პირი დაქირავებით მუშაობდა ლიკვიდირებულია, აღარ ფუნქციონირებს და ა.შ), მაშინ ფიზიკური პირისათვის ზედმეტად დაკავებული საშემოსავლო გადასახადის დაბრუნება უნდა განხორციელდეს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 153-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად, საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით საგადასახადო ორგანოში დეკლარაციის წარდგენის გზით. ამასთან, დაცული უნდა იქნეს ზედმეტად გადახდილი თანხის გამოვლენის ხანდაზმულობის 6-წლიანი ვადა.
20. საგადასახადო ორგანო აწარმოებს გადასახადის გადამხდელზე წარდგენილი ,,საგადასახადო მოთხოვნის” და გადასახადის გადამხდელის მიერ საგადასახადო ორგანოსათვის წარდგენილ ,,გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნის” სარეგისტრაციო ჟურნალებს თანახმად №14 და №15 დანართი ფორმებისა.
    მუხლი 12. ბარათების წარმოების წესი საგადასახადო ვალდებულების შესრულების შეცვლის პერიოდში
1. საგადასახადო დავალიანებების რესტრუქტურიზაცია ხორციელდება საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით, „საგადასახადო დავალიანებებისა და სახელმწიფო სესხების რესტრუქტურიზაციის შესახებ” საქართველოს კანონით განსაზღვრული წესით.
2. საგადასახადო დავალიანების რესტრუქტურიზაციასთან დაკავშირებით ბარათზე მე-5 და მე-12 სვეტებში ,,შემცირებულია”, ხოლო მე-18 სვეტში ,,დარიცხული საურავი” რესტრუქტურიზებული თანხის გასწვრივ მე-2 გრაფაში ,,ოპერაციის შინაარსი” გაკეთდება ჩანაწერი ,,რესტრუქტურიზებულია საქართველოს მთავრობის 20 წლის „-----“ „------------- “ განკარგულებით”, მე-5 სვეტში „შემცირებულია” აისახება რესტრუქტურიზებული დავალიანების ძირითადი ნაწილი და გატარდება ოპერაციით „შემცირებულია, რესტრუქტურიზებულია ძირითადი ნარჩენი”, მე-12 სვეტში „შემცირებულია რესტრუქტურიზებულია ფინანსური სანქცია” ხოლო მე-18 სვეტში ,,დარიცხული საურავი” კი – რესტრუქტურიზებული საურავის ნაწილი და გატარდება ოპერაციით „შემცირებულია, რესტრუქტურიზებულია საურავი“.
 3. რესტრუქტურიზებული დავალიანება გაყინვის პერიოდში ნარჩენში არ აისახება.
 4. ბარათზე მოხდება რესტრუქტურიზებული დავალიანების აღრიცხვა, კერძოდ, რესტრუქტურიზებული დავალიანების აღდგენა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან დადებული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული გრაფიკიდან გამომდინარე და მასთან ერთად აღირიცხება რესტრუქტურიზებული დავალიანების დაფარვის მდგომარეობა.
5. რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მომუშავე საწარმოს გრაფიკიდან გამომდინარე, რომელშიც გათვალისწინებულია რესტრუქტურიზებული თანხების დაფარვის ვადები და მასზე დასარიცხი სარგებლის პროცენტი თანხობრივად, ბარათზე რესტრუქტურიზებული თანხების აღდგენასთან ერთად (როგორც ძირითადი, ისე საურავის) მოხდება სარგებლის პროცენტის (თანხობრივად) დარიცხვა.
 
 მაგალითი:
 საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან შპს ,,ელიტას” მიერ გაფორმებული ხელშეკრულებისა და რესტრუქტურიზებული თანხების დაფარვის გრაფიკის მიხედვით, რესტრუქტურიზებული 71786 ლარიდან 2010 წლის პირველ კვარტალში უნდა დაფაროს 8973 ლარი, სარგებელი კი 1077 ლარი, ანუ გრაფიკით გათვალისწინებული 8973 ლარის 12%, რომელიც ყოველკვარტალურად მცირდება და სარგებლის პროცენტი განსაზღვრულია 6.75 პროცენტის ოდენობით. პირადი აღრიცხვის ბარათზე გატარდება სვეტში ,,დარიცხულია”, ჩანაწერით ,,დარიცხულია რესტრუქტურიზებული დავალიანების დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებული ძირითადი 8170 ლარი, საურავი 803 ლარი და სარგებელი 1077 ლარი”. პირადი აღრიცხვის ბარათზე რესტრუქტურიზებული თანხა და სარგებლის პროცენტი გატარდება რესტრუქტურიზებული საგადასახადო დავალიანების დაფარვის გრაფიკის მიხედვით. სარგებლის პროცენტის თანხა გამოანგარიშებულია რესტრუქტურიზებული თანხების დაფარვის გრაფიკით, რომელიც გატარებული უნდა იქნეს პირადი აღრიცხვის ბარათზე.
 6. გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე ცალკე აღირიცხება რესტრუქტურიზებული დავალიანების ძირითადი ნაწილი, ცალკე მოხდება აგრეთვე რესტრუქტურიზებული საურავის და ჯარიმის თანხების დავალიანების აღდგენაც. გატარდება ოპერაციებით ,,დაერიცხა რესტრუქტურიზებული ნარჩენი”, ,,დაერიცხა რესტრუქტურიზებული ფინანსური სანქცია”, ,,დაერიცხა რესტრუქტურიზებული საურავი”, ,,დაერიცხა სარგებელი”.
 7. რესტრუქტურიზებულ დავალიანებას გაყინვის პერიოდში საურავი არ ერიცხება.
 8. გადავადების პერიოდია რესტრუქტურიზებული თანხების დაფარვის პერიოდი. გადავადების პერიოდში ხდება გრაფიკით გათვალისწინებული თანხების აღდგენა. იმ შემთხვევაში, თუ გადაუხდელი დარჩება გრაფიკით გათვალისწინებული აღდგენილი, დარიცხული თანხა, მაშინ გადაუხდელ თანხას დაერიცხება საურავი.
 9. იმ შემთხვევაში თუ გადასახადის გადამხდელის მიერ რესტრუქტურიზებული დავალიანების თანხა მთლიანად დაფარული იქნება ვადაზე ადრე (გაყინვის პერიოდში), მას პროცენტები (სარგებელი) და საჯარიმო სანქციები არ დაერიცხება, ხოლო, თუ დავალიანება მთლიანად დაფარული იქნება გადავადების პერიოდში, მაშინ სარგებელი დაერიცხება გრაფიკით გათვალისწინებული თანხის ფარგლებში, იმ პერიოდის ჩათვლით, რომელი თარიღისთვისაც მოხდება რესტრუქტურიზებული თანხის მთლიანად დაფარვა.
 
 მაგალითი 1:
 შპს „ელიტამ” რესტრუქტურიზებული დავალიანება 8400.0 ათ. ლარი მთლიანად დაფარა 2007 წლის 25 დეკემბერს გაყინვის პერიოდში (გაყინვის პერიოდი განსაზღვრული ჰქონდა 2007 წლის 1 იანვრიდან 2009 წლის 1 იანვრამდე), ამ პერიოდში მას სარგებელი არ დაერიცხება.
 
 მაგალითი 2:
 შპს „ელიტამ” რესტრუქტურიზებული დავალიანება 8400.0 ათ. ლარი მთლიანად დაფარა 2009 წლის 25 აგვისტოსათვის. რესტრუქტურიზებული დავალიანების დაფარვის გრაფიკის მიხედვით, 2009 წლის 25 აგვისტოსათვის სარგებლის თანხა განსაზღვრულია 12500 ლარის ოდენობით, რომელიც ექვემდებარება დარიცხვას.
 10. იმ შემთხვევაში, თუ მოხდა პირობების დარღვევის გამო რესტრუქტურიზაციის ვადამდე შეწყვეტა, მაშინ პირადი აღრიცხვის ბარათზე მთლიანად აღდგება რესტრუქტურიზებული დავალიანება როგორც ძირითად, ისე სანქცია-საურავის ნაწილში.
 
 
 მაგალითი:
 იმ შემთხვევაში, როცა შპს „ელიტის” რესტრუქტურიზებული დავალიანება 8400.0 ათ. ლარია (ძირითადი 6350.0 ათ. ლარი, საურავისა და ჯარიმის თანხა კი – 2050.0 ათ. ლარი) და მას პირობების დარღვევის, რესტრუქტურიზებული თანხის გადაუხდელობის გამო მთავრობის განკარგულებით ვადამდე შეუწყდა ამ რეჟიმში მუშაობის ვადა, რეჟიმიდან გამოყვანის პერიოდისათვის პირად ბარათზე აღდგენილი (დარიცხული) იყო ძირითადი დავალიანება 3050.0 ათ. ლარი და სანქციის თანხა კი 1025.0 ათ. ლარის ოდენობით, ამავე პერიოდისათვის დაერიცხება დარჩენილი ძირითადი გადასახადის დავალიანება 3000.0 ათ. ლარის და სანქციის თანხა 1025.0 ათ. ლარის ოდენობით. გარდა ამისა, რესტრუქტურიზებული ძირითადი დავალიანების გადაუხდელ თანხას რესტრუქტურიზაციის დაწყების პერიოდიდან დაერიცხება საურავი. საზოგადოება რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში იყო 2005 წლის 1 იანვრიდან და ამ პერიოდიდან დაერიცხება საურავი 6350.0 ათ. ლარზე თითოეულ ვადაგადაცილებულ დღეზე 0.07 პროცენტის ოდენობით, რეჟიმიდან გამოყვანის და შემდგომ პერიოდშიც.
11. რესტრუქტურიზებული დავალიანება მთლიანად აღდგება ასევე გადამხდელის მიერ ვადის გასვლამდე გადახდის დროსაც.
 
 მაგალითი:
 სააქციო საზოგადოება ,,ელიტამ” რესტრუქტურიზებული დავალიანება 8400.0 ათ. ლარი (მ.შ. ძირითადი 6350.0 ათ. ლარი და სანქცია 2050.0 ათ. ლარი) გადაიხადა გრაფიკით გათვალისწინებული 2009 წლის 25 სექტემბრის ნაცვლად ვადაზე ადრე, 2007 წლის 25 დეკემბრისათვის. ამავე პერიოდისათვის პირადი აღრიცხვის ბარათზე აღდგენილი (დარიცხული) იყო 2545.0 ათ. ლარი. ე.ი. დარჩენილი 3805.0 ათ. ლარიც ექვემდებარება აღდგენას (დარიცხვას).
12. იმ შემთხვევაში როდესაც რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მუშაობის პერიოდში წარმოიშობა ზედმეტად გადახდილი თანხა და იგი გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნით მიმართული იქნება მიმდინარე საგადასახადო ვალდებულების დასაფარავად და მისი დაფარვისას კვლავ დარჩება ზედმეტად გადახდილი თანხები, იგი გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნის შემთხვევაში შეიძლება მიმართულ იქნეს რესტრუქტურიზებული თანხის ვადამდე ადრე დასაფარავად. თუ ზედმეტად გადახდილი თანხით მთლიანად დაიფარება რესტრუქტურიზებული დავალიანება, მაშინ მოხდება რესტრუქტურიზებული თანხის მთლიანად აღდგენა, ხოლო ნაწილობრივ დაფარვის შემთხვევაში, რესტრუქტურიზებული თანხის გადაუხდელი ნაწილი ვადამდე ადრე აღდგენას არ ექვემდებარება. რესტრუქტურიზაციის (რეაბილიტაციის) რეჟიმში მუშაობის პერიოდში ზედმეტად გადახდილი თანხის დაბრუნება არ ხდება.
13. იმ შემთხვევაში, თუ რესტრუქტურიზებული თანხის დაფარვა მოხდა ვადამდე (გაყინვის პერიოდში), ამ შემთხვევაში გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე მთლიანად აღდგება (დაერიცხება) რესტრუქტურიზებული დავალიანება როგორც ძირითადი ნაწილის, ასევე საურავის თანხით ცალ-ცალკე. აღნიშნულ თანხას არ დაერიცხება ხელშეკრულებით და დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებული სარგებლის თანხა, ხოლო თუ რესტრუქტურიზებული დავალიანების დაფარვა მოხდა ვადამდე (გადავადების პერიოდში), მაშინ აღდგება მთლიანად რესტრუქტურიზებული თანხა. ამავე დროს მას დაერიცხება სარგებელი გადახდის თარიღამდე ხელშეკრულებით და დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებული თანხით.
 
 მაგალითი:
 სს “ელიტას” 8400.0 ათ. ლარი (მ.შ. ძირითადი 6350.0 ათ. ლარი, საურავი 2050.0 ათ. ლარი) რესტრუქტურიზებული აქვს 5 წლით, 2007 წლის 1 ივლისიდან 2012 წლის 1 ივლისამდე. მათ შორის, გაყინვის პერიოდია 2 წელი, 2007 წლის 1 ივლისიდან 2009 წლის 1 ივლისამდე, გადავადების პერიოდი 2009 წლის 1 ივლისიდან 2012 წლის 1 ივლისამდე. სარგებელი ხელშეკრულების და გრაფიკის მიხედვით 150.0 ათ. ლარია. საზოგადოებამ რესტრუქტურიზებული დავალიანება გადაიხადა მთლიანად გაყინვის პერიოდში და მოხდება რესტრუქტურიზებული დავალიანების მთლიანად აღდგენა (დარიცხვა) ცალ-ცალკე, ძირითადი თანხისა და საურავის ნაწილში, რაც შეეხება ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ სარგებლის თანხას, იგი გაყინვის პერიოდში გადასახდელად დარიცხვას არ ექვემდებარება. იმ შემთხვევაში, თუ რესტრუქტურიზებული თანხის დაფარვა მოხდება გადავადების პერიოდში (2009 წლის 1 ივლისის შემდეგ პერიოდში), მაშინ რესტრუქტურიზებული თანხის მთლიანად აღდგენასთან ერთად დაერიცხება სარგებელი ხელშეკრულების და გრაფიკის მიხედვით 2009 წლის 1 ივლისიდან გადახდის თარიღამდე გამოანგარიშებული თანხით.
 14. რესტრუქტურიზებული ვადაგადაცილებული დავალიანების გრაფიკით გადაუხდელ თანხას გადასახადის ძირითად ნაწილში (როგორც რესტრუქტურიზაციის ვადის ამოწურვის დროს, ისე რეჟიმის ვადამდე შეწყვეტის შემთხვევაში და ამ რეჟიმში მუშაობის პერიოდში) რეჟიმის დაწყების თარიღიდან კვარტალების მიხედვით დაერიცხება საურავი, რაც შეეხება გადაუხდელ სანქცია-საურავის თანხას, მასზე საურავის დარიცხვა არ განხორციელდება.
 
მაგალითი:
რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მუშაობის დაწყების პერიოდიდან მოხდება სს ,,ელიტის” რესტრუქტურიზებული 8400.0 ათ. ლარის გაყინვა (ვადაგადაცილებული დავალიანებების შემცირება ძირითადში 6350.0 ათ. ლარით, სანქციაში 2050.0 ათ. ლარით) საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან გაფორმებული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვადით, ხოლო გაყინვის ვადის გასვლის შემდგომი პერიოდიდან პირადი აღრიცხვის ბარათზე მოხდება გაყინული საგადასახადო დავალიანების დარიცხვა, დავალიანებათა დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებული თანხით, წლების მიხედვით ცალკე ძირითადი გადასახადის და ცალკე სანქციისა. სს „ელიტის” ვადაგადაცილებული დავალიანება 8400.0 ათ. ლარი რესტრუქტურიზებული აქვს 5 წლით, 2006 წლის 1 იანვრიდან. გაყინვის პერიოდი 2 წელია, 2006 წლის 1 იანვრიდან 2008 წლის 1 იანვრამდე. გაყინვის პერიოდში რესტრუქტურიზებული დავალიანების ძირითად გადასახადს საურავი არ ერიცხება, ხოლო 2008 წლის 1 იანვრიდან, ხელშეკრულების მიხედვით, დავალიანების გრაფიკიდან გამომდინარე, კვარტალის ბოლო თვის 25 რიცხვისათვის უნდა გადაიხადოს 675000 ლარის ოდენობით, რომელიც დაერიცხება პირადი აღრიცხვის ბარათზე ჩანაწერით: ,,დაერიცხა რესტრუქტურიზებული დავალიანების ძირითადი ნაწილი 135.0 ათ. ლარი”, საურავის ნაწილში კი რესტრუქტურიზებული საურავის თანხა 540.0 ათ. ლარის ოდენობით. ასე გაგრძელდება ყოველკვარტალურად 3 წლის განმავლობაში, რესტრუქტურიზაციის ვადის ამოწურვამდე. ხოლო ძირითადი ნაწილის გადაუხდელობის შემთხვევაში დაერიცხება საურავი რეჟიმის დაწყებიდან.
 15. რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მუშაობის დაწყების პერიოდიდან ხდება დავალიანების გაყინვა, ანუ საგადასახადო დავალიანების გადახდის შეჩერება, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსა და რესტრუქტურიზაციის რეჟიმში მომუშავე საწარმოს შორის დადებულ ხელშეკრულებაში განსაზღვრული ვადით. ვადაგადაცილებული დავალიანების გადახდის ვალდებულების განვადების ანუ გადავადების პერიოდში გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათზე მოხდება გაყინული საგადასახადო დავალიანების დარიცხვა დავალიანებათა დაფარვის გრაფიკით გათვალისწინებული თანხით წლების მიხედვით.
 16. ბარათში რესტრუქტურიზებული დავალიანების ძირითადი თანხა, სანქცია-საურავი და დავალიანების აღდგენა აღირიცხება ცალ-ცალკე.
 17. რესტრუქტურიზებული თანხების დარიცხვა (აღდგენა) უნდა მოხდეს გადასახადის გადამხდელის მიერ საქართველოს ფინანსთა სამინისტროში წარდგენილი იმ მონაცემებთან პროპორციით, რომელიც აღნიშნულია ცნობაში გადასახადის სახეების მიხედვით დავალიანების თაობაზე. პროპორცია უნდა განისაზღვროს ყველა კონკრეტულ შემთხვევაში, რადგან რესტრუქტურიზებული თანხები და გრაფიკით გათვალისწინებული გადასახდელი თანხები ყოველთვის განსხვავებულია. გადასახადის სახეების მიხედვით დავალიანების დარიცხვა (აღდგენა) უნდა მოხდეს გადასახადის სახეებთან პროპორციით, რომელიც ნაჩვენებია საგადასახადო ორგანოს მიერ გაცემულ ცნობაში შემდეგი თანმიმდევრობით:
 
 ა) გადასახადის ძირითადი თანხა;
 ბ) ფინანსური სანქციის სახით დარიცხული ჯარიმის თანხა;
 გ) დარიცხული საურავის თანხა.
 
 
 მაგალითი:
 შპს ,,ელიტის” რესტრუქტურიზებული დავალიანება სარგებლის ჩათვლით 233200 ლარია. მათ შორის, რესტრუქტურიზებული დავალიანება 219995 ლარი, ხოლო სარგებელი 13205 ლარი. რესტრუქტურიზებული თანხების დაფარვის დაწყება გათვალისწინებულია 2011 წლის 1 აპრილიდან.
 საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან გაფორმებული ხელშეკრულების მიხედვით 2011 წლის ივნისის თვეში გრაფიკით გადასახდელად უნდა დაერიცხოს (აღდგეს) 15515 ლარის პროპორციით რესტრუქტურიზებულ თანხასთან (233200 ლარი) მიმართებაში. 15515 ლარიდან საგადასახადო დავალიანებაა 12500 ლარი, სარგებელი 3015 ლარი.
 
 მოცემულ შემთხვევაში:
საგადასახადო დავალიანების დარიცხვა უნდა მოხდეს 5.68%-ის ოდენობით (12500 : 219995)X100 გადასახადის სახეების მიხედვით, ასევე გადასახადის სახეების მიხედვით დაერიცხება სარგებელის თანხა, რომელიც მთლიანი დავალიანების 1.37%-ის ტოლია (3015 : 219995)X100.
 საგადასახადო ორგანოს მიერ გაცემული ცნობის მიხედვით, რომელიც წარდგენილია საქართველოს ფინანსთა სამინისტროში, გადასახადის სახეების მიხედვით ძირითადი დავალიანება იყო 154210 ლარი, ხოლო სანქცია – საურავი კი – 65785 ლარი. ამიტომ ძირითადი დავალიანების კუთხით გადასახადის სახეების მიხედვით დაერიცხება 8760 (154210 X 5.68%) : 100 ლარი, ხოლო სანქცია-საურავის კუთხით გადასახადის სახეების მიხედვით დაერიცხება 3740 (65785X5.68%) : 100 ლარი. ამდენად, სულ გადასახადის სახეების მიხედვით დაერიცხება 12500 (8760 + 3740) ლარი. რაც შეეხება სარგებლის თანხას, იგი გადასახადის სახეების მიხედვით დაერიცხება მთლიანი რესტრუქტურიზებული დავალიანების თანხის 1.37% ანუ 3015 (219995 X 1.37) : 100 ლარის ოდენობით.
 იმის გამო, რომ ცალკეული გადამხდელების მიხედვით რესტრუქტურიზებული თანხა, შესაბამისად დასარიცხი სარგებელი და გრაფიკით გათვალისწინებული თანხა ყველა კონკრეტულ შემთხვევაში განსხვავებულია, იგი გათვალისწინებულ უნდა იქნეს რესტრუქტურიზაციის გრაფიკით კუთვნილი თანხების დარიცხვის მოდულის განსაზღვრისას.
 18. იმ შემთხვევაში, როდესაც მოხდენილია სალდირებული დავალიანების რესტრუქტურიზაცია, რესტრუქტურიზებული დავალიანების გაყინვა (შემცირება) უნდა მოხდეს რესტრუქტურიზებული დავალიანების მთლიან დავალიანებასთან (ზედმეტობის გარეშე) პროპორციით – ცალ-ცალკე გადასახადის ძირითადი თანხის, საგადასახადო სანქციის სახით დარიცხული ჯარიმისა და საურავის თანხების მიხედვით.
 
მაგალითი:
 შპს ,,ელიტის” საგადასახადო დავალიანება 2010 წლის 1 მარტის მდგომარეობით შეადგენდა 345 000 ლარს. მათ შორის, ძირითადი თანხაა 150 000 ლარი, ჯარიმა 54 225 ლარი და საურავი 140 775 ლარი. ამავე პერიოდისათვის ზედმეტად გადახდილმა თანხამ 34 550 ლარი შეადგინა (აქციზში – 22 150 ლარი და ქონების გადასახადში – 12 400 ლარი). რესტრუქტურიზებული დავალიანება ზედმეტად გადახდილი თანხის გათვალისწინებით (სალდირებული დავალიანება) 310450 ლარია (345 000 ლარი – 34 550 ლარი), ანუ რესტრუქტურიზებული დავალიანება (310 450 ლარი) მთლიანი დავალიანების (345 000 ლარი) 89,98%-ს შეადგენს. ამდენად, 345 000 ლარიდან დავალიანება აღირიცხება შემდეგ სახეებში:
          სულ                                   ძირითადი                        ჯარიმა                          საურავი
 
 დღგ-ში – 218 725                    100 000                                   43 225                           75 500
 
 მოგება – 121 275                  47 000                                10 000                           64 275
 
 საშემოსავლო – 5 000               3 000                                       1 000                                  1 000
 
 გადასახადის სახეების მიხედვით რესტრუქტურიზებული დავალიანება შემცირებას (გაყინვას) ექვემდებარება შემდეგი ოდენობითა და თანმიმდევრობით:
 
     სულ                                       ძირითადი                        ჯარიმა                          საურავი
 
 დღგ-ში – 196 820                89 985                                38 896                           67939
 მოგება – 109 130                  42 293                                8 999                             57838
 საშემოსავლო – 4 500               2 699                                       900                                900
 
19. იმ შემთხვევაში, როდესაც სასამართლოს შესაბამისი განჩინების საფუძველზე საწარმო მუშაობს რეაბილიტაციის რეჟიმში და ამავე განჩინებით რეაბილიტაციის დაწყების დღისათვის არსებული ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანება გადავადებულია, მათი გადახდევინება მოხდება რეაბილიტაციის რეჟიმში მუშაობის მთელი პერიოდის განმავლობაში სასამართლოს გადაწყვეტილებით/განჩინებით დამტკიცებული გრაფიკიდან გამომდინარე. რეაბილიტაციის რეჟიმში მუშაობის დაწყებამდე არსებულ ვადაგადაცილებულ ძირითად საგადასახადო დავალიანებას რეაბილიტაციის რეჟიმის პერიოდში საურავი არ დაერიცხება და ბარათზე შესაბამისი გადასახადის სახეების მიხედვით (ძირითადი, სანქცია, საურავი) გაკეთდება შემდეგი სახის ჩანაწერი:
 ა) გადავადების რეჟიმში შესვლის დროს: ,,შემცირებულია (გადავადებულია) სასამართლოს გადაწყვეტილებით/განჩინებით”;
 ბ) გადავადების პერიოდის ვადის გასვლის შემდეგ: ,,დარიცხულია სასამართლოს გადაწყვეტილებით/განჩინებით გადასახდელად განსაზღვრული თანხა”.
 
მაგალითი:
შპს ,,ელიტას” 2009 წლის 1 დეკემბრის მდგომარეობით გადასახადის სახეების მიხედვით ერიცხებოდა ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანება 3240.4 ათ. ლარი (მ.შ. ძირითადი – 2130.2 ათ. ლარი, ჯარიმა – 205.1 ათ. ლარი და საურავი – 905.1 ათ. ლარი). სასამართლოს შესაბამისი გადაწყვეტილებით/განჩინებით შპს ,,ელიტა” ამავე თარიღიდან გადაყვანილია რეაბილიტაციის რეჟიმში. რეაბილიტაციის პერიოდი განსაზღვრულია 15 წლით, ხოლო დავალიანების გადახდა გადავადებულია 5 წლით. გადავადებული საგადასახადო დავალიანება გადახდილი იქნება თანაბარწილად, გადასახადის სახეების მიხედვით ბიუჯეტში ყოველი თვის 30 რიცხვში განხორციელებული შენატანის სახით 10 წლის განმავლობაში (5 წლის თავდაპირველი მორატორიუმის ვადის გასვლის შემდგომ პერიოდში).
სასამართლოს გადაწყვეტილებიდან/განჩინებიდან გამომდინარე ბარათზე გაკეთდება შემდეგი სახის ჩანაწერი:
ა) ბარათის მე-5 სვეტში – ,,შემცირებულია” (გადავადებულია) სასამართლოს გადაწყვეტილებით/განჩინებით (გადასახადის სახეების მიხედვით);
ბ) ბარათის მე-12 სვეტში – ,,შემცირებულია” (გადავადებულია) ჯარიმა;
გ) ბარათის მე-18 სვეტში – ,,შემცირებულია საურავი”;
 
ხუთი წლის გასვლის შემდეგ, მე-11 წლიდან, ყოველთვიურად 30 რიცხვისათვის, მომდევნო 10 წლის განმავლობაში, გადასახადის სახეების მიხედვით, თანაბარწილად, ბარათზე მოხდება თანხების აღდგენა მე-4 სვეტში ,,დარიცხვის” ოპერაციის განხორციელების გზით;
თანხების დარიცხვის ოპერაციები განხორციელდება აგრეთვე ბარათის მე-12 სვეტში – ,,დაერიცხა გადავადებული ფინანსური სანქცია” და მე-18 სვეტში – ,,დაერიცხა გადავადებული საურავი.”
 იმ შემთხვევაში, თუ რეაბილიტაციის/გადავადების რეჟიმი ვადაზე ადრე შეწყდება, ბარათზე დაერიცხება თანხის ის ნაწილი, რომელიც დარჩენილია რეაბილიტაციის რეჟიმის ვადაზე ადრე შეწყვეტის შედეგად და ამ თანხის ძირითად ნაწილზე გაგრძელდება საურავის დარიცხვა.
 20. იმ შემთხვევაში, როდესაც საწარმოს მიმართ სასამართლოს მიერ გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყების შესახებ გამოტანილი განჩინება გამოქვეყნდება, ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ კომერციული ბანკისა და მზღვეველის შესაბამისი საქმიანობის ლიცენზიის ჩამორთმევისა და მისი ლიკვიდაციის შესახებ შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღების შემთხვევაში ბარათზე მოხდება ვადაგადაცილებული დავალიანების გამიჯვნა (შემცირება) მიმდინარე გადასახდელებისაგან, რომელიც ერიცხებოდა გაკოტრების პროცესში მყოფ საწარმოს განჩინების გამოქვეყნების დღისათვის. ხოლო გაკოტრების საქმის წარმოების დამთავრების თარიღისათვის, ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ კომერციული ბანკისა და მზღვეველის ლიკვიდაციის პროცესის შეწყვეტის შესახებ გადაწყვეტილების მიღების თარიღისათვის, ბარათზე მოხდება ზემოთ აღნიშნული საგადასახადო დავალიანების თანხების აღდგენა (დარიცხვა) გადასახადების სახეების მიხედვით. რაც შეეხება ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შესახებ შედარების აქტს, მასში შენიშვნის სახით აღინიშნება, რომ საწარმო იმყოფება გაკოტრების საქმის წარმოების პროცესში, ან შესაბამისად კომერციული ბანკის შემთხვევაში – ბანკი იმყოფება ლიკვიდაციის პროცესში, რომელსაც ამ პროცესის დაწყების მომენტისათვის ერიცხებოდა ვადაგადაცილებული დავალიანება. ბარათზე გაკოტრების პროცესში მომუშავე საწარმოების ვადაგადაცილებული დავალიანებების გამიჯვნა (შემცირება) მოხდება იმ საწარმოებზე, რომლებიც ამ პროცესში მუშაობას იწყებენ ,,გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ’’ საქართველოს კანონის მოთხოვნებიდან გამომდინარე. გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყებისას ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანებების აღრიცხვა იწარმოებს ამ მეთოდური მითითების დანართი №16-ის ფორმის შესაბამისად. იმ შემთხვევაში, თუ გაკოტრების პროცესში, ან შესაბამისად, კომერციული ბანკის შემთხვევაში – ლიკვიდაციის პროცესში მომუშავე საწარმო (დაწესებულება) ამ პროცესში მუშაობის პერიოდში აწარმოებს გაკოტრების (კომერციული ბანკის შემთხვევაში – ლიკვიდაციის) პროცესში მუშაობის დაწყების პერიოდისათვის არსებული დავალიანების დაფარვას, გადახდილი თანხები ჩაითვლება ზედმეტად გადახდილად და გაკეთდება ჩანაწერი საწარმოს შემთხვევაში ,,მიმდინარეობს გაკოტრების პროცესში მუშაობის დაწყების პერიოდისათვის რიცხული დავალიანების დაფარვა”, ხოლო კომერციული ბანკის შემთხვევაში ,,მიმდინარეობს ლიკვიდაციის პროცესში მუშაობის დაწყების პერიოდისათვის რიცხული დავალიანების დაფარვა”, რომლის დარიცხვა (აღდგენა) (თანხის გადახდის თარიღით) მოხდება ამ პროცესში მუშაობის დასრულებისთანავე.
 
 მაგალითი:
 სასამართლოს შესაბამისი განჩინების საფუძველზე დაწყებულია შპს ,,ელიტის” გაკოტრების საქმის წარმოება. სასამართლოს ზემოაღნიშნული განჩინება გამოქვეყნებულია 2008 წლის 1 თებერვალს, ამ პერიოდისათვის მისი ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანება შეადგენდა 8400 ათას ლარს (ძირითადი – 6350 ათასი ლარი, საურავი – 2050 ათასი ლარი) ბარათზე გადასახადის სახეების მიხედვით მოხდება არსებული დავალიანების თანხების შემცირება, რის შესახებაც გაკეთდება ჩანაწერი ,,შემცირებულია გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყებასთან დაკავშირებით’’, ან ბანკის შემთხვევაში – ,,შემცირებულია ლიკვიდაციის პროცესის დაწყებასთან დაკავშირებით”, ხოლო გაკოტრების საქმის წარმოების დასრულების თარიღისათვის დაერიცხება (აღდგება) გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყების პერიოდისათვის შემცირებული დავალიანების თანხა (გადასახადის სახეების მიხედვით) და გაკეთდება ჩანაწერი ,,დარიცხულია გაკოტრების საქმის წარმოების დასრულებასთან დაკავშირებით, ან ბანკის შემთხვევაში – ,,დარიცხულია ლიკვიდაციის პროცესის დასრულების გამო“.
 21. იმ შემთხვევაში, როდესაც მოხდება სამეურვეო ქონების რეალიზაციის შედეგად მიღებული შემოსავლებიდან გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყების პერიოდისათვის არსებული დავალიანების დაფარვის ანგარიშში თანხის ბიუჯეტში გადარიცხვა და იგი ფიქსირდება ზედმეტად გადახდილად, მაშინ აღნიშნული ოდენობის თანხების ბარათზე დარიცხვა უნდა მოხდეს გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყების პერიოდისათვის არსებულ დავალიანებასთან პროპორციით, ძირითადის, სანქციის და საურავის თანხების გამოყოფით, გადასახადის სახეების მიხედვით.
 
 მაგალითი:
 სასამართლოს შესაბამისი გადაწყვეტილებით/განჩინებით შპს ,,ელიტის” მიმართ 2009 წლის 1 აპრილიდან გახსნილია გაკოტრების საქმე. ამავე პერიოდისათვის შპს ,,ელიტის” ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანება შეადგენდა 209.5 ათ. ლარს (მათ შორის, ძირითადი 95.5 ათ. ლარი, სანქცია 16.9 ათ. ლარი და საურავი 97.1 ათ. ლარი). ჩატარებული აუქციონების შედეგად სამეურვეო ქონების რეალიზაციიდან მიღებულმა შემოსავალმა 151.9 ათ. ლარი შეადგინა, რომელიც საზოგადოების მიერ მიმართულ იქნა გაკოტრების საქმის წარმოების გახსნის პერიოდისათვის (2009 წლის 1 აპრილი) არსებული ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების დასაფარავად და შესაბამისად ჩარიცხულია ბიუჯეტში.
 იმის გამო, რომ ბარათზე მოხდენილია განჩინების გამოქვეყნების დღისათვის რიცხული ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების გამიჯვნა (შემცირება) მიმდინარე გადასახდელებისაგან, რომელიც ბარათზე გატარებულია შემცირების ოპერაციით, აღნიშნულიდან გამომდინარე ბიუჯეტში გადარიცხული 151.9 ათ. ლარი ავტომატურად დაფიქსირდება ზედმეტად გადახდილად. აღნიშნული 151.9 ათ. ლარი გაკოტრების საქმის წარმოების გახსნის პერიოდისათვის არსებული დავალიანების (209.5 ათ. ლარი) 72,.5%-ს შეადგენს, ამიტომ ბარათზე გადასახადის სახეების მიხედვით ძირითად დავალიანებას დაერიცხება 69.3 ათ. ლარი [(95.5X72.5%) : 100], სანქცია – 12.2 ათ. ლარი [16.9X72.5) : 100] და საურავი – 70.4 ათ. ლარი [97.1X72.5%) : 100].
    მუხლი 13. ბარათების წარმოების წესი საგადასახადო შეთანხმების გაფორმების პირობებში
1. საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილების საფუძველზე საგადასახადო შეთანხმება ფორმდება:
 ა) გადასახადის გადამხდელისათვის გადასახადების ან/და საგადასახადო სანქციების თანხების შემცირების მიზნით;
 ბ) არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულებების თანხების განსაზღვრის ან/და შემცირების მიზნით.
 2. საგადასახადო შეთანხმების აქტით გადასახდელად განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები გადამხდელმა უნდა შეასრულოს საქართველოს მთავრობის მიერ მიღებული გადაწყვეტილებით დადგენილ ვადაში.
 3. ამ მუხლის პირველი პუნქტის ,,ა” ქვეპუნქტით განსაზღვრულ შემთხვევაში, ბარათზე არსებული საგადასახადო დავალიანება ექვემდებარება შესაბამის კორექტირებას. კერძოდ, თუ გადასახადის გადამხდელი უზრუნველყოფს საგადასახადო შეთანხმების პირობებით გადასახდელად განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებების დაფარვას, შემოსავლების სამსახურის უფროსი/მოადგილე უფლებამოსილია გამოსცეს ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ბარათზე შესაბამისი გადასახადების ან/და სანქციების თანხების შემცირების თაობაზე, რისთვისაც ბარათზე გატარდება შემდეგი ოპერაციები:
ა) მე-6, მე-13 და მე-20 სვეტებში – ,,გადახდილია ბიუჯეტში” – მიეთითება საგადასახადო შეთანხმებით განსაზღვრული და ბიუჯეტში გადახდილი გადასახადის ან/და სანქციის თანხების ოდენობა;
ბ) მე-5, მე-12 და მე-20 სვეტებში – ,,შემცირებულია” – განხორციელდება კუთვნილი საგადასახადო ვალდებულებების იმ ნაწილის შემცირების ოპერაცია, რომლის შემცირებაც გათვალისწინებული იყო საგადასახადო შეთანხმებით.
 
მაგალითი:
 შპს „ელიტამ” საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით დადგენილ ვადაში, 2010 წლის 1 დეკემბრისათვის გადაიხადა საგადასახადო შეთანხმებით გათვალისწინებული 25200 ლარი, პირადი აღრიცხვის ბარათზე დარიცხული აღიარებული საგადასახადო ვალდებულება კი შეადგენს 30200 ლარს, ანუ 5000 ლარით მეტს.
 ასეთ შემთხვევაში შემოსავლების სამსახურის უფროსის/მოადგილის მიერ გამოიცემა ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი კუთვნილი საგადასახადო ვალდებულების ნაწილის 5000 ლარით შემცირების შესახებ, რომლის შესაბამისად პირადი აღრიცხვის ბარათზე განხორციელდება შემდეგი სახის ჩანაწერები:
 ა) გადახდილია საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულება და თანხა – 25200 ლარი აისახება მე-6 გრაფაში ,,გადახდილია ბიუჯეტში”;
 ბ) შემცირებულია საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი კუთვნილი ვალდებულების ნაწილი და თანხა – 5000 ლარი აისახება მე-5 გრაფაში ,,შემცირებულია”.
 4. ამ მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ” ქვეპუნქტით განსაზღვრულ შემთხვევაში, საგადასახადო შეთანხმებით გათვალისწინებული პირობების შესრულების შემდეგ, გადასახადის გადამხდელისათვის შესაბამისი საგადასახადო ვალდებულებების ბარათზე დარიცხვა ხორციელდება შემოსავლების სამსახურის უფროსის/მოადგილის მიერ გამოცემული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის საფუძველზე და ბარათზე გატარდება შემდეგი ოპერაციები:
ა) მე-6 სვეტში – ,,გადახდილია ბიუჯეტში” – მიეთითება საგადასახადო შეთანხმებით განსაზღვრული და ბიუჯეტში გადახდილი არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულების ოდენობა;
ბ) მე-4 სვეტში – ,,დარიცხულია” – განხორციელდება საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი და ბიუჯეტში გადახდილი არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულების ტოლი თანხის (მე-6 სვეტი) დარიცხვის ოპერაცია.
 
 მაგალითი:
 შპს „ელიტის” მიერ არადეკლარირებული და შეუსრულებელი საგადასახადო ვალდებულებების შესახებ საგადასახადო ორგანოში გაცხადებულ იქნა ჯერ კიდევ მასთან შემოწმების ჩატარებამდე და მიუთითა, რომ მისი ჯამური ოდენობა შეადგენს 16800 ლარს, რაზედაც გაფორმდა საგადასახადო შეთანხმების აქტი, რომლის შესაბამისად მისი დაფარვის ვადა განისაზღვრა 2010 წლის 1 ნოემბერი.
 შპს „ელიტამ” საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულება შეასრულა დათქმულ ვადაში, 2010 წლის 1 ნოემბერს.
 ასეთ შემთხვევაში პირადი აღრიცხვის ბარათზე გატარდება შემდეგი ოპერაციები:
 ა) გადახდილია არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულება, საგადასახადო შეთანხმებით და თანხა – 16800 ლარი აისახება მე-6 გრაფაში „გადახდილია ბიუჯეტში”;
 ბ) დარიცხულია არადეკლარირებული საგადასახადო ვალდებულება, საგადასახადო შეთანხმებით და თანხა – 16800 ლარი აისახება მე-4 გრაფაში „დარიცხულია“.
 5. საგადასახადო შეთანხმების აქტით გათვალისწინებული პირობების შესრულების შემდეგ, საგადასახადო შეთანხმების აქტით განსაზღვრული თარიღისათვის არსებულ დავალიანებაზე, ამავე აქტით გათვალისწინებული გადახდის თარიღისათვის პროგრამულად დარიცხული საურავი (0,07%) ექვემდებარება კორექტირებას (შემცირებას) საგადასახადო ორგანოს მიერ სათანადოდ გაფორმებული დასკვნის საფუძველზე.
 6. საგადასახადო შეთანხმების აქტით გადასახდელად განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები გადამხდელმა უნდა შეასრულოს საქართველოს მთავრობის მიერ მიღებული გადაწყვეტილებით დადგენილ ვადაში, რომლის დარღვევის შემთხვევაში, გადასახადის გადამხდელს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ დაეკისრება საგადასახადო შეთანხმებით გადასახდელად განსაზღვრული, მაგრამ შეუსრულებელი საგადასახადო ვალდებულების 0.5 პროცენტი, ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე, მაგრამ იგი არ უნდა აღემატებოდეს საგადასახადო შეთანხმებით გადასახდელად განსაზღვრული თანხის 10 პროცენტს.
 
 მაგალითი ,,ა”:
 შპს „ელიტას” საგადასახადო შეთანხმებით 2010 წლის 1 აგვისტომდე დაეკისრა 25200 ლარის ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადახდა, ფაქტობრივად მან აღნიშნულ ვადაში გადაიხადა მხოლოდ 20200 ლარი, ანუ 5000 ლარით ნაკლები, ვიდრე ამას ითვალისწინებდა საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულება. დარჩენილი 5000 ლარის გადახდა გადამხდელმა მოახდინა 2010 წლის 15 ოქტომბერს.
 ასეთ შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს მიერ გადაუხდელ 5000 ლარზე ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე დაერიცხება 0.5 პროცენტი, მაგრამ პირობის თანახმად, პროცენტის სახით დარიცხული თანხა არ უნდა იყოს საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულების თანხის, 25200 ლარის 10 პროცენტზე მეტი, ანუ 2520 ლარზე მეტი (25200 X 10%) : 100 = 2520 ლარი.
 ამდენად, შპს „ელიტას” მიერ საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულების შეუსრულებლობისათვის ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადაიხდება 1900 ლარი
 (5000 X 0.5% X 76 დღე) : 100 = 1900 ლარი.
 
 მაგალითი ,,ბ”:
 პირობები იგივეა, რაც ,,ა” მაგალითში, იმ განსხვავებით, რომ შპს ,,ელიტამ” საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი საგადასახადო ვალდებულება, ნაცვლად 2010 წლის 15 ოქტომბრისა, შეასრულა 2010 წლის 15 დეკემბერს.
 ამ შემთხვევაში შპს ,,ელიტას” საგადასახადო შეთანხმებით ნაკისრი ვალდებულების – 5000 ლარის დაგვიანებით გადახდისათვის ბიუჯეტში გადასახდელად გამოუანგარიშდება
 (5000 X 0.5% X 137 დღე) : 100 = 3425 ლარი;
 აღნიშნული თანხა (3425 ლარი) აღემატება 25200 ლარის 10 პროცენტს, ამიტომ შპს ,,ელიტას” შეუსრულებელი საგადასახადო ვალდებულებისათვის არ შეიძლება დაეკისროს საგადასახადო შეთანხმებით გადასახდელად განსაზღვრული მთლიანი თანხის, 25200 ლარის 10 პროცენტზე მეტი, აღნიშნულის გათვალისწინებით, შპს ,,ელიტას” ბიუჯეტში გადასახდელად უნდა დაერიცხოს 2520 ლარი;
 (25200 X 10%) : 100 = 2520 ლარი;
    მუხლი 14. სასაქონლო ოპრაციების განხორციელებისას დარიცხული და გადახდილი თანხების აღრიცხვის წესი
1. გადამხდელთა მიერ სასაქონლო ოპერაციების განხორციელების შედეგად დარიცხული და გადახდილი თანხების აღრიცხვა წარმოებს ამ მუხლით განსაზღვრული წესებით.
 2. იმპორტის გადასახადის დარიცხვა ხორციელდება საქონლის სატარიფო ღირებულების მიხედვით, გარდა საგადასახადო კოდექსის 197-ე მუხლის მე-3 და მე-6 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
 3. ბარათზე დარიცხული იმპორტის გადასახადის გადახდა ხორციელდება სასაქონლო ოპერაციების შესაბამისად, საგადასახადო ორგანოს მიერ რეგისტრირებული სასაქონლო დეკლარაციის საფუძველზე.
 4. სასაქონლო ოპერაციის განხორციელების შემთხვევაში გადამხდელისათვის ვალდებულების წარმოშობის დროდ ითვლება სასაქონლო დეკლარაციის რეგისტრაციის დღე.
 5. იმ შემთხვევაში, როდესაც საქონლის სასაქონლო ოპერაციაში მოქცევა არ საჭიროებს სასაქონლო დეკლარაციის წარდგენას, მაშინ ვალდებულების წარმოშობის დროდ ითვლება პორტალში, ტერმინალში ან საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ განსაზღვრულ სხვა ადგილში შესაბამისი დოკუმენტის რეგისტრაციის დღე.
  6. საგადასახადო ორგანოში დეკლარირება ხდება საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №993 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციით დადგენილი ფორმით. ამასთან, სასაქონლო დეკლარაციაში დაფიქსირებული მონაცემები ბარათზე აისახება:
 ა) ამ პუნქტში აღნიშნული ბრძანებით განსაზღვრული სასაქონლო დეკლარაციისათვის შეფასების ,,A’’ ნომრის მინიჭების შემდეგ;
 ბ) ამ პუნქტში აღნიშნული ბრძანებით განსაზღვრული ავტოსატრანსპორტო საშუალებების დეკლარაციისათვის ნომრის მინიჭების შემდეგ;
 გ) ამ პუნქტში აღნიშნული ბრძანებით განსაზღვრული გამარტივებული დეკლარაციისათვის რეგისტრაციის ნომრის მინიჭების შემდეგ.
 7. სასაქონლო დეკლარაციის ბათილად ცნობის (გაუქმების) შემთხვევაში ბარათზე ბათილად ცნობილი (გაუქმებული) სასაქონლო დეკლარაციის შესაბამისი მონაცემები ექვემდებარება განულებას.
 8. ექსპორტის და იმპორტის გადასახდელების ან/და სანქციის თანხების ბარათზე ასახვა უნდა განხორციელდეს საბანკო დაწესებულების მიერ საგადახდო დავალების საბანკო დაწესებულებაში გატარების თარიღით. ამასთან, ვალდებულების შესრულების თარიღად მიჩნეულ იქნეს ბიუჯეტის შესაბამის ანგარიშზე თანხის ჩარიცხვის თარიღი ან გადასახადის გადამხდელის მიერ სახელმწიფო ხაზინაში დეპოზიტით უზრუნველყოფილი ვალდებულებების შეუსრულებლობის შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს მიერ ხაზინის ერთიან ანგარიშზე განთავსებული დეპოზიტიდან თანხის სახელმწიფო ბიუჯეტში ჩარიცხვის თარიღი.
 9. ბარათზე (გრ. 2) სასაქონლო დეკლარაციის გატარების დროს მიეთითება შესაბამისი სასაქონლო ოპერაციის კოდი.
 10. საქართველოს ეკონომიკურ ტერიტორიაზე დროებით შემოტანილი საქონელი სასაქონლო დეკლარაციის რეგისტრაციის დღიდან საქართველოს ეკონომიკურ ტერიტორიაზე ყოფნის ყოველ სრულ და არასრულ კალენდარულ თვეზე იბეგრება იმპორტის გადასახადის იმ თანხის 3%–ისა, რომელიც გადაიხდევინება ყოველთვიურად, არა უგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა, ხოლო ბოლო გადახდა უნდა განხორციელდეს საქონლის დროებითი შემოტანის სასაქონლო ოპერაციის დასრულების დღეს. დეკლარანტს უფლება აქვს, მთელი გადასახდელი თანხა გადაიხადოს ერთდროულად. თანხის ერთდროულად გადახდის შემთხვევაში გადახდის ვადის დადგომამდე იგი ჩაითვლება ზედმეტად გადახდილად და შესაბამისად მონაწილეობას მიიღებს სალდირების პროცედურაში. ამ პუნქტში მოცემული ვადების დარღვევის შემთხვევაში (ყოველი თვის 15 რიცხვი) დავალიანების წარმოქმნილ თანხაზე საურავის დარიცხვა განხორციელდება დავალიანების წარმოშობის მომდევნო კალენდარული დღიდან.
 მაგალითი:
შპს ,,ელიტამ” 2009 წლის თებერვალში ტვირთი მოაქცია დროებითი შემოტანის სასაქონლო ოპერაციის რეჟიმში და სასაქონლო დეკლარაციასთან ერთად წარადგინა ,,საქონლის დროებითი შემოტანის სასაქონლო ოპერაციის რეჟიმში მოქცეული, იმპორტის გადასახადის გადახდისაგან ნაწილობრივ გათავისუფლებული საქონლის მიმართ გადასახდელი თანხის გადახდის განრიგი”, რომლის მიხედვითაც ყოველთვიურად გადასახდელი იმპორტის გადასახადის გადახდის თარიღად არჩეულ იქნა თვის 8 რიცხვი. შპს „ელიტამ” თებერვლის თვის იმპორტის გადასახადის თანხა ნაცვლად 8 მარტისა გადაიხადა 25 მარტს, ასეთ შემთხვევაში იმპორტის გადასახადის გადახდისაგან ნაწილობრივ გათავისუფლებულ, დროებით შემოტანილ საქონელზე წარმოშობილ დავალიანების თანხაზე საურავი გადაიხდევინება დავალიანების წარმოშობის მომდევნო კალენდარული დღიდან, ანუ 16 მარტიდან 25 მარტის ჩათვლით პერიოდზე (სულ 10 დღე).
 11. თუ ვალდებულების შესრულების საფუძველს არ წარმოადგენს სასაქონლო დეკლარაცია და საქონლის სასაქონლო ოპერაციაში მოქცევა არ საჭიროებს სასაქონლო დეკლარაციის წარდგენას, ამ შემთხვევაში ვალდებულების წარმოშობის დროდ ითვლება პორტალში, ტერმინალში ან საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ განსაზღვრულ სხვა ადგილებში შესაბამისი დოკუმენტის რეგისტრაციის დღე.
 12. ოქროს სიის მონაწილის მიერ იმპორტის გადასახდელები გადახდილ უნდა იქნეს საქონლის გაშვების თარიღიდან არა უგვიანეს 30 კალენდარული დღისა.
 13. ოქროს სიის მონაწილის სტატუსის ავტომატურად შეძენის შემთხვევაში, საქონლის დეკლარირება ხორციელდება გამარტივებული დეკლარაციით, ხოლო იმპორტის გადასახდელების გადახდა ხდება დეკლარაციისათვის რეგისტრაციის ნომრის მინიჭების თარიღიდან არა უგვიანეს 30 კალენდარული დღისა.
 14. საქონლის იმპორტში მოქცევის მიზნით, გაფორმების ეკონომიკურ ზონაში (გეზ-ი) საგადასახადო ორგანოს მიერ შევსებული დეკლარაციით გაფორმებისას, იმპორტის გადასახდელები გადახდილი უნდა იქნეს საქონლის გაშვებიდან არა უგვიანეს 5 კალენდარული დღისა.
 15. სატარიფო ღირებულების განსაზღვრის შემდეგ საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი გადასახდელების დარიცხვისა და გადახდის სისწორის შემოწმების მიზნით განსაზღვრავს შესაბამისი გადასახდელით დასაბეგრ თანხას და ამოწმებს წარმოდგენილ გადახდის დამადასტურებელ დოკუმენტებს. იმ შემთხვევაში, თუ გადამხდელს შესაბამისი გადასახდელის ბარათზე უფიქსირდება ზედმეტად გადახდილი თანხა და ამავე დროს წარმოდგენილი გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტებით სასაქონლო ოპერაციის განხორციელების მომენტში გადახდილი გადასახდელის თანხა არასაკმარისია წარმოქმნილი ვალდებულების დასაფარავად, ამ შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი უფლებამოსილია გადასახადის გადამხდელის წერილობითი მიმართვის გარეშე მოახდინოს აღნიშნული ზედმეტობის ჩათვლა ამ პირის მომავალი საგადასახადო ვალდებულებების ანგარიშში.
 16. ამ მუხლის მე-10 პუნქტში მითითებული დროებითი შემოტანის სასაქონლო ოპერაციის რეჟიმში მოქცეული იმპორტის გადასახდელების გადახდისაგან ნაწილობრივ გათავისუფლებული საქონლის მიმართ გადასახდელი თანხის განრიგის გაუქმების ან მისი შეცვლის შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი ვალდებულია შესაბამის პროგრამაში (ASYCUDA) გადაამოწმოს ის სასაქონლო დეკლარაცია, რომლის შესაბამისადაც იყო დამტკიცებული გადასახდელი თანხის გადახდის განრიგი და რეჟიმის პირობების სასაქონლო დეკლარაციის მონაცემებთან შედარებით შეცვლის შემთხვევაში განრიგის გაუქმება ან/და ახლით შეცვლა განახორციელოს სათანადო წესით გაფორმებული შესაბამისი დასკვნის საფუძველზე.
17. ბარათზე მონაცემების ასახვა ხორციელდება შემდეგი წესით:
ა) ბარათზე მონაცემები აისახება 2007 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდის მიხედვით განხორციელებული სასაქონლო ოპერაციების შედეგად წარმოქმნილი ვალდებულებების და განხორციელებული ოპერაციების მიხედვით;
ბ) გადასახადის გადამხდელის მიერ 2007 წლამდე პერიოდის მიხედვით განხორციელებული სასაქონლო ოპერაციების შედეგად წარმოქმნილი ვალდებულებების შესახებ დაზუსტებული (შესწორებული) მონაცემების წარდგენის შემთხვევაში, შესაბამისი საგადასახადო უფროსის უფროსის/მოადგილის მიერ გამოცემული მოტივირებული ინდივიდუალურ ადმინისტრაციული-სამართლებრივი აქტის საფუძველზე გადამხდელის ვალდებულება მცირდება ან იზრდება. შესწორებული (დაზუსტებული) მონაცემები გადაიტანება ბარათზე. გადასახადის გადამხდელს უფლება აქვს გაასაჩივროს ეს გადაწყვეტილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესით;
გ) ბარათზე აღურიცხავი ან/და არასწორად აღრიცხული მონაცემების აღმოჩენის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო ახორციელებს ბარათზე ადრე დაფიქსირებული მონაცემების კორექტირებას შესაბამისი საგადასახადო ორგანოს უფროსის/მოადგილის მიერ გამოცემული მოტივირებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის საფუძველზე. გადამხდელს უფლება აქვს გაასაჩივროს ეს გადაწყვეტილება საქართველოს საგადასახადო კოდექსით დადგენილი წესით;
დ) ბარათზე სასაქონლო ოპერაციების განხორციელების შედეგად წარმოქმნილი ვალდებულებების შედეგად შესაბამისი საგადასახადო ორგანოს მიერ ცალმხრივად ფორმდება ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტი, რომლის შესახებაც გადასახადის გადამხდელს ეცნობება წერილობით. შედარების აქტით ზედმეტობის დაფიქსირების შემთხვევაში, ბარათზე ამ ზედმეტობის ფარგლებში ხორციელდება სასაქონლო ოპერაციების განხორციელების შედეგად წარმოქმნილი ვალდებულებების დარიცხვა, რომლის შესახებაც გადამხდელს ეცნობება წერილობით. გადამხდელის მიერ შესაბამისი დოკუმენტაციის წარმოდგენის შემთხვევაში ხორციელდება ბარათის შემოწმება მე-7 მუხლით დადგენილი წესით, რომლის საფუძველზეც ხდება სასაქონლო ოპერაციების განხორციელების შედეგად წარმოქმნილი ვალდებულებების შესწორებითი დარიცხვა და სავარაუდო დარიცხვის გაუქმება.
    მუხლი 15. საგადასახადო დეკლარაციებისა და კანონმდებლობით დადგენილი სხვა ანგარიშგების ფორმების პაკეტური სისტემის წარმოების წესი
1. გადამხდელების მიერ საგადასახადო ორგანოში წარმოდგენილი საგადასახადო დეკლარაციებისა და კანონმდებლობით დადგენილი ანგარიშგების სხვა ფორმების ორგანიზებულად აღრიცხვა და ოპერატიული დამუშავება ხორციელდება გადასახადის სახეების მიხედვით პაკეტური რეჟიმის საფუძველზე.
 2. საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი, რომელსაც ევალება საგადასახადო დეკლარაციების და კანონმდებლობით დადგენილი ანგარიშგების სხვა ფორმების მიღება, ვალდებულია შეამოწმოს ისინი ვიზუალურად. მოაწეროს ხელი, დაამოწმოს ბეჭდით, დაახარისხოს დეკლარაციები გადასახადის სახეების მიხედვით, მიღებისთანავე მიანიჭოს პაკეტის საკონტროლო ნომერი და რიგითი ნომერი. ერთი პაკეტის დეკლარაციების ოდენობა შეიძლება იყოს რიგითობის შესაბამისად 1-დან 99-მდე ჩათვლით. ყოველი დღის ბოლოს პაკეტი უნდა დაიხუროს, გამოიბეჭდოს პაკეტის საკონტროლო ფურცელი დანართი №24 (მარშრუტი) და პაკეტში არსებული გადამხდელების დეკლარაციების ჩამონათვალი, თუ დეკლარაცია მიღებულია ფოსტით, უნდა მიეთითოს – ფოსტით, თუ საგადასახადო ორგანოებს აქვთ რაიონებიდან ჩამოტანილი დეკლარაციები, უნდა მიეთითოს – მუნიციპალიტეტი, თუ დეკლარაცია გადავადებულია – გადავადება. დახურული პაკეტები გადაეცემა მონაცემების შეტანაზე უფლებამოსილ პირს მონაცემთა ბაზაში შესატანად. დეკლარაციების შეტანის დასრულების შემდეგ სისტემის ადმინისტრატორი აგზავნის მონაცემებს ბარათზე და შემდგომ დამუშავებულ პაკეტებს გადასცემს არქივს.
 3. მონაცემების შეტანაზე უფლებამოსილი პირი ახდენს გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი დეკლარაციების ან სხვა ფორმების ელექტრონულად დამუშავებას, ანუ დოკუმენტიდან გადააქვს მონაცემები არსებულ პროგრამაში ზუსტად ისე, როგორც წარმოადგინა გადასახადის გადამხდელმა.
 4. მონაცემები ფორმირებულ პაკეტებზე შეიტანება შესაბამისი პაკეტების აღრიცხვის ჟურნალში, რომელიც ავტომატურად წარმოებს ელექტრონული ვერსიით დანართი №17 ფორმის შესაბამისად, რომელშიც ავტომატურად ფიქსირდება პაკეტის საკონტროლო ნომერი, პაკეტის გახსნის, მასში მონაცემების შეტანისა და გადაგზავნის თარიღები, პასუხისმგებელი პირი, პაკეტებში დოკუმენტებისა და მათში აღმოჩენილი შეცდომების რაოდენობა. საგადასახადო დეკლარაციების და კანონმდებლობით დადგენილი ანგარიშგების სხვა ფორმების გადამხდელის მიერ ელექტრონული სახით წარდგენის შემთხვევაში დეკლარაციების წარდგენა ჟურნალში ფიქსირდება ავტომატურად, ანუ ელექტრონულად მიღების მომენტში.
 5. პაკეტში შეცდომების დაფიქსირების შემთხვევაში, დეკლარაციებსა და ანგარიშგების სხვა ფორმებში მათი გასწორების მიზნით, საგადასახადო ორგანოს უფლებამოსილი პირი უკავშირდება გადამხდელს, რომელიც ახდენს შეცდომის შესწორებას. ამის შემდეგ დასრულებული პაკეტი შესანახად გადაეცემა არქივს.
 6. საგადასახადო დეკლარაციების და კანონმდებლობით დადგენილი ანგარიშგების სხვა ფორმების გადამხდელის მიერ ელექტრონული სახით წარდგენის შემთხვევაში ფორმების შევსებას ახორციელებს თვითონ გადასახადის გადამხდელი, ხოლო მონაცემები ბარათზე აისახება ავტომატურ რეჟიმში.
    მუხლი 16. ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტი
გადასახადის გადამხდელის მიერ ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შედარების აქტის მოთხოვნის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო შემოსავლების სამსახურის ერთიან კომპიუტერულ ბაზაში არსებულ მონაცემებზე დაყრდნობით გასცემს ელექტრონული წესით ამობეჭდილ ბიუჯეტთან ანგარიშსწორების შესახებ შედარების აქტს (დანართი №9) ან/და ცნობას დავალიანების შესახებ.
Comments